PREMABASE
❀

वैयाकरणसिद्धान्तकौमुदी

Vaiyākaraṇa-siddhānta-kaumudī
Bhaṭṭoji Dīkṣita · with the Tattvabodhinī, Subodhinī, Bhairava Miśra and Bālamanoramā
❀

The Sanskrit of the Siddhānta-kaumudī with its commentaries — the Tattvabodhinī, the Subodhinī on the Vedic and accent sections, Bhairava Miśra on the liṅgānuśāsana, and the Bālamanoramā (choose which to show from the menu on each page) — beside a scholarly English translation, each prakaraṇa with a sūtra-complete outline. 34 of 72 prakaraṇas translated so far (1679 sūtras); every other prakaraṇa is readable now in its Sanskrit source, translation forthcoming.

Learner edition · the textbook →← library
Prakaraṇa 1
संज्ञाप्रकरणम्
saṃjñāprakaraṇam
Technical Terms (saṃjñā)
Prakaraṇa 2
परिभाषाप्रकरणम्
paribhāṣāprakaraṇam
Interpretive Metarules (paribhāṣā)
Prakaraṇa 3
अच्सन्धिप्रकरणम्
acsandhiprakaraṇam
Vowel Sandhi
Prakaraṇa 4
प्रकृतिभावप्रकरणम्
prakṛtibhāvaprakaraṇam
Hiatus in Vowel Sandhi
Prakaraṇa 5
हल्सन्धिप्रकरणम्
halsandhiprakaraṇam
Consonant Sandhi
Prakaraṇa 6
विसर्गसन्धिप्रकरणम्
visargasandhiprakaraṇam
Visarga Sandhi
Prakaraṇa 7
स्वादिसन्धिप्रकरणम्
svādisandhiprakaraṇam
Sandhi before Case-Endings
Prakaraṇa 8
अजन्तपुल्लिङ्गप्रकरणम्
ajantapulliṅgaprakaraṇam
Masculine Vowel-ending Stems
Prakaraṇa 9
अजन्तस्त्रीलिङ्गप्रकरणम्
ajantastrīliṅgaprakaraṇam
Feminine Vowel-ending Stems
Prakaraṇa 10
अजन्तनपुंसकलिङ्गप्रकरणम्
ajantanapuṃsakaliṅgaprakaraṇam
Neuter Vowel-ending Stems
Prakaraṇa 11
हलन्तपुंलिङ्गप्रकरणम्
halantapuṃliṅgaprakaraṇam
Masculine Consonant-ending Stems
Prakaraṇa 12
हलन्तस्त्रीलिङ्गप्रकरणम्
halantastrīliṅgaprakaraṇam
Feminine Consonant-ending Stems
Prakaraṇa 13
हलन्तनपुंसकलिङ्ग-प्रकरणम्
halantanapuṃsakaliṅga-prakaraṇam
Neuter Consonant-ending Stems
Prakaraṇa 14
अव्ययप्रकरणम्
avyayaprakaraṇam
Indeclinables (avyaya)
Prakaraṇa 15
स्त्रीप्रत्ययप्रकरणम्
strīpratyayaprakaraṇam
Feminine Suffixes (strī-pratyaya)
Prakaraṇa 16
कारकप्रकरणम्
kārakaprakaraṇam
Case Roles (kāraka)
Prakaraṇa 17
अव्ययीभावसमासप्रकरणम्
avyayībhāvasamāsaprakaraṇam
Avyayībhāva Compounds
Prakaraṇa 18
तत्पुरुषसमासप्रकरणम्
tatpuruṣasamāsaprakaraṇam
Tatpuruṣa Compounds
Prakaraṇa 19
बहुव्रीहिसमासप्रकरणम्
bahuvrīhisamāsaprakaraṇam
Bahuvrīhi Compounds
Prakaraṇa 20
द्वन्द्वसमासप्रकरणम्
dvandvasamāsaprakaraṇam
Dvandva Compounds
Prakaraṇa 21
एकशेषप्रकरणम्
ekaśeṣaprakaraṇam
Single-Residue (ekaśeṣa)
Prakaraṇa 22
सर्वसमासशेषप्रकरणम्
sarvasamāsaśeṣaprakaraṇam
Remaining Compound Rules
Prakaraṇa 23
सर्वसमासान्तप्रकरणम्
sarvasamāsāntaprakaraṇam
Compound-final Affixes (samāsānta)
Prakaraṇa 24
अलुगुसमासप्रकरणम्
alugusamāsaprakaraṇam
Compounds without Case-elision (aluk)
Prakaraṇa 25
समासाश्रयविधिप्रकरणम्
samāsāśrayavidhiprakaraṇam
Rules Dependent on Compounding
Prakaraṇa 26
तद्धिकाधिकारप्रकरणे अपत्यादिविकारान्तार्थसाधारणप्रत्ययाः
taddhikādhikāraprakaraṇe apatyādivikārāntārthasādhāraṇapratyayāḥ
Secondary Suffixes (taddhita): Governing Rules
Prakaraṇa 27
तद्धिताधिकारे अपत्याधिकारप्रकरणम्
taddhitādhikāre apatyādhikāraprakaraṇam
Secondary Suffixes (taddhita): Governing Rules
Prakaraṇa 28
तद्धिताधिकारे चातुरर्थिकप्रकरणम्
taddhitādhikāre cāturarthikaprakaraṇam
taddhita: ‘Four-Sense’ Suffixes
Prakaraṇa 29
तद्धिताधिकारे शैषिकप्रकरणम्
taddhitādhikāre śaiṣikaprakaraṇam
taddhita: Relational Suffixes (śaiṣika)
Prakaraṇa 30
तद्धिताधिकारे प्राग्दीव्यतीयप्रकरणम्
taddhitādhikāre prāgdīvyatīyaprakaraṇam
taddhita: the prāgdīvyatīya Section
Prakaraṇa 31
तद्धिताधिकारे ठगधिकारप्रकरणम्
taddhitādhikāre ṭhagadhikāraprakaraṇam
taddhita: the prāgvahatīya Section
Prakaraṇa 32
तद्धिताधिकारे प्राग्घितीयप्रकरणम्
taddhitādhikāre prāgghitīyaprakaraṇam
taddhita: the prāgghitīya Section
Prakaraṇa 33
तद्धिताधिकारे आर्हीये छयद्विधिप्रकरणम्
taddhitādhikāre ārhīye chayadvidhiprakaraṇam
taddhita: the cha/yat Suffixes
Prakaraṇa 34
तद्धिताधिकारे आर्हीयप्रकरणम्
taddhitādhikāre ārhīyaprakaraṇam
taddhita: ‘Deserving’ Suffixes (arha)
Prakaraṇa 35
तद्धिताधिकारे ठञधिकारे कालाधिकारप्रकरणम्
taddhitādhikāre ṭhañadhikāre kālādhikāraprakaraṇam
taddhita: Suffixes of Time (kāla)
Prakaraṇa 36
तद्धिताधिकारे ठञ्विधिप्रकरणम्
taddhitādhikāre ṭhañvidhiprakaraṇam
taddhita: the ṭhañ Suffix
Prakaraṇa 37
तद्धिताधिकारे नञ्स्नञधिकारप्रकरणम्
taddhitādhikāre nañsnañadhikāraprakaraṇam
taddhita: Abstract & Object Senses
Prakaraṇa 38
तद्धिताधिकारे पाञ्चमिकप्रकरणम्
taddhitādhikāre pāñcamikaprakaraṇam
taddhita: Ablatival Suffixes (pañcamī)
Prakaraṇa 39
तद्धिताधिकारे मत्वर्थीयप्रकरणम्
taddhitādhikāre matvarthīyaprakaraṇam
taddhita: Possessive Suffixes (matvartha)
Prakaraṇa 40
तद्धिताधिकारे प्राग्दिशीयप्रकरणम्
taddhitādhikāre prāgdiśīyaprakaraṇam
taddhita: the prāgdiśīya Section
Prakaraṇa 41
तद्धिताधिकारे प्रागिवीयप्रकरणम्
taddhitādhikāre prāgivīyaprakaraṇam
taddhita: the prāgivīya Section
Prakaraṇa 42
तद्धिताधिकारे स्वार्थिकप्रकरणम्
taddhitādhikāre svārthikaprakaraṇam
taddhita: Self-Sense Suffixes (svārtha)
Prakaraṇa 43
द्विरुक्तप्रकरणम्
dviruktaprakaraṇam
Word Doubling (dvirukta)
Prakaraṇa 44
तिङन्तभ्वादिप्रकरणम्
tiṅantabhvādiprakaraṇam
Verbs: bhvādi (1st) Class
Prakaraṇa 45
तिङन्तादादिप्रकरणम्
tiṅantādādiprakaraṇam
Verbs: adādi (2nd) Class
Prakaraṇa 46
तिङन्तजुहोत्यादिप्रकरणम्
tiṅantajuhotyādiprakaraṇam
Verbs: juhotyādi (3rd) Class
Prakaraṇa 47
तिङन्तदिवादिप्रकरणम्
tiṅantadivādiprakaraṇam
Verbs: divādi (4th) Class
Prakaraṇa 48
तिङन्तस्वादिप्रकरणम्
tiṅantasvādiprakaraṇam
Verbs: svādi (5th) Class
Prakaraṇa 49
तिङन्ततुदादिप्रकरणम्
tiṅantatudādiprakaraṇam
Verbs: tudādi (6th) Class
Prakaraṇa 50
तिङन्तरुधादिप्रकरणम्
tiṅantarudhādiprakaraṇam
Verbs: rudhādi (7th) Class
Prakaraṇa 51
तिङन्ततनादिप्रकरणम्
tiṅantatanādiprakaraṇam
Verbs: tanādi (8th) Class
Prakaraṇa 52
तिङन्तक्र्यादिप्रकरणम्
tiṅantakryādiprakaraṇam
Verbs: kryādi (9th) Class
Prakaraṇa 53
तिङन्तचुरादिप्रकरणम्
tiṅantacurādiprakaraṇam
Verbs: curādi (10th) Class
Prakaraṇa 54
तिङन्तणिच्प्रकरणम्
tiṅantaṇicprakaraṇam
Verbs: Causatives (ṇic)
Prakaraṇa 55
तिङन्तसन्प्रकरणम्
tiṅantasanprakaraṇam
Verbs: Desideratives (san)
Prakaraṇa 56
तिङन्तयङ्प्रकरणम्
tiṅantayaṅprakaraṇam
Verbs: Intensives (yaṅ)
Prakaraṇa 57
तिङन्तयङ्लुक्प्रकरणम्
tiṅantayaṅlukprakaraṇam
Verbs: Intensives without yaṅ (yaṅ-luk)
Prakaraṇa 58
तिङन्तनामधातुप्रकरणम्
tiṅantanāmadhātuprakaraṇam
Verbs: Denominatives (nāma-dhātu)
Prakaraṇa 59
तिङन्तकण्ड्वादिप्रकरणम्
tiṅantakaṇḍvādiprakaraṇam
Verbs: the kaṇḍvādi Roots
Prakaraṇa 60
तिङन्तप्रत्ययमालाप्रकरणम्
tiṅantapratyayamālāprakaraṇam
Verbs: Garland of Affixes (pratyaya-mālā)
Prakaraṇa 61
तिङन्तात्मनेपदप्रकरणम्
tiṅantātmanepadaprakaraṇam
Verbs: Middle Voice (ātmanepada)
Prakaraṇa 62
तिङन्तपरस्मैपदप्रकरणम्
tiṅantaparasmaipadaprakaraṇam
Verbs: Active Voice (parasmaipada)
Prakaraṇa 63
भावकर्मतिङ्प्रकरणम्
bhāvakarmatiṅprakaraṇam
Verbs: Impersonal & Passive
Prakaraṇa 64
कर्मकर्तृतिङ्प्रकरणम्
karmakartṛtiṅprakaraṇam
Verbs: Reflexive-Passive (karma-kartṛ)
Prakaraṇa 65
लकारार्थप्रकरणम्
lakārārthaprakaraṇam
Meanings of the Tenses & Moods (lakāra)
Prakaraṇa 66
कृदन्तकृत्यप्रकरणम्
kṛdantakṛtyaprakaraṇam
Primary Suffixes (kṛt): Gerundives (kṛtya)
Prakaraṇa 67
पूर्वकृदन्तप्रकरणम्
pūrvakṛdantaprakaraṇam
Primary Suffixes (kṛt): First Part
Prakaraṇa 68
उणादिप्रकरणम्
uṇādiprakaraṇam
The uṇādi Suffixes
Prakaraṇa 69
उत्तरकृदन्तप्रकरणम्
uttarakṛdantaprakaraṇam
Primary Suffixes (kṛt): Latter Part
Prakaraṇa 70
वैदिकप्रकरणम्
vaidikaprakaraṇam
Vedic Grammar (vaidikī prakriyā)
Prakaraṇa 71
स्वरप्रकरणम्
svaraprakaraṇam
Accentuation (svara)
Prakaraṇa 72
लिङ्गानुशासनम्
liṅgānuśāsanam
Gender of nominal stems (liṅgānuśāsana), with Bhairava Miśra