atha vartma-rodhanam iti |
tvayā mukti-giriḥ pāṇau [la.mā. 6.2] ity-ādi-saṅketa-padyaṁ padmā-hastena prāpya lalitayā śrī-kṛṣṇa-sannidhim avanītāyāḥ svābhāvika-vāmyodgamena tato yamunā-tīrāya parāvṛttya gacchantyāḥ panthānam avarundhānaḥ śrī-kṛṣṇas tāṁ prati śleṣeṇa parvata-sādṛśyataḥ svasyānati-kramatvam upapādayan sa-narma prāha—amum iti samakṣam api suṣṭhu vistīrṇatvād anullaṅghyatvātiśaya-vivakṣayādasaḥ prayogaḥ |
uttuṅgam atiśayocca-śirasaṁ dharaṇi-dharaṁ parvataṁ, pakṣe māṁ dharaṇi-dharasya kūrmasyānantasya vā mamaivāvatāratvāt |
agre purata eva atikramya samullaṅghya tvayā kartryā itaḥ sthānāt taraṇi-duhitur yamunāyāḥ tīrtha-saraṇī ghaṭṭa-vartma kathaṁ kena prakāreṇa gantuṁ śakyā bhavatv iti śeṣaḥ |
tam eva śleṣārtha-viśeṣaṇa-catuṣkeṇa viśinaṣṭi—śṛṅgena śikhareṇa, pakṣe śuṣira-vādyādhāra-viśeṣeṇa mahiṣādi-viṣāṇa-racitena parītaṁ vyāptaṁ, pakṣe pariprāptam |
tathā sphuṭatarā yāḥ śilāḥ prastarās tābhiḥ śyāmalā ruk kāntir yasya taṁ, pakṣe sphuṭatara-śilāḥ proddīpta-prastarās tāsāṁ śyāmala-rug iva kāntir yasya taṁ tathā valantaḥ sambhajanto vetrā vṛkṣa-viśeṣā yatra taṁ, pakṣe balavat vetraṁ yaṣṭi-viśeṣo yasmin tam |
tathā vaṁśānāṁ reṇūnāṁ yo vyatikara āsaṅgaḥ, sa eva lasan-mekhalā rājat-kṣudra-ghaṇṭikā yasya tam |
kiṁ vā, vaṁśa-vyatikareṇa lasantī mekhalā tad-upalakṣita-nitambo yasya tam |
pakṣe vaṁśa-vyatikareṇa vaṁśyā āsaṅgena sāhityena lasantyaḥ mekhalāḥ kaṭer upari-parihita-kṣudra-ghaṇṭikā-valayo yasya tam |
na kuru kadarthanam atra saraṇyām | mām avalokya satīm aśaraṇyām ||
cañcala muñca paṭāñcala-bhāgam | karavāṇy adhunā bhāskara-yāgam || dhruva ||
na racaya gokula-vīra vilambam | vidadhe vidhu-mukha vinati-kadambam ||
rahasi bibhemi vilola-dṛg-antam | vīkṣya sanātana deva bhavantam ||
śuddha-satī-vrata-vittā aham atinirmala-cittā | prathayasi sujana-vimuktaṁ narmedaṁ kim ayuktam ||
mādhava parihara me paṭam etam | yāmi javena niketam ||dhruva||
yadi jānāmy adhitīraṁ tvām atigūḍha-śarīram | dūre sūra-sutāyāṁ sāyaṁ katham upayāyām ||
vidadhe bhavad avanāmaṁ caritaṁ parihara vāmam | vartma sanātanam ucitaṁ pālaya dhārmika-rucitam ||
kim ayaṁ racayati nayana-taraṅgam | kairavinī na hi bhajati pataṅgam ||
vāraya mādhavam udyad-anaṅgam | spṛśati yathāyaṁ na sakhi mad-aṅgam ||dhruva||
kampikarān mama patati lavaṅgam | tvam api tathāpi na muñcasi raṅgam ||
kam api sanātana-dharmam abhaṅgam | na parihariṣye hṛdi kṛta-saṅgam ||
pulakam upaiti bhayān mama gātram | hasasi tathāpi madād atimātram ||
vāraya tūrṇam imaṁ sakhi kṛṣṇam | anucita-karmaṇi nirmita-tṛṣṇam ||dhruva||
jāne bhavatīm eva vipakṣām | mām upanītā yad vana-kakṣām ||
adya sanātanam atisukha-hetum | na parihariṣye vidhi-kṛta-setum ||