Premabase · Ujjvala-nīlamaṇi · Prakaraṇa 15
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
JīvaViśvanāthaViṣṇudāsa
UN 15.91
atra bhogāṅkaḥ— / tatra vipakṣa-gātre bhogāṅka-darśanam, yathā—
muktāntar-nimiṣaṁ madīya-padavīm udvīkṣamāṇasya te
jāne keśara-reṇubhir nipatitaiḥ śoṇīkṛte locane |
śītaiḥ kānana-vāyubhir viracito bimbādhare ca vraṇaḥ
saṅkocaṁ tyaja deva daiva-hatayā na tvaṁ mayā dūṣyase ||quoted · vidagdha-mādhave
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
saṅkocaṁ bhayam ||
(83)
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
khaṇḍitā śrī-rādhā anunayantaṁ śrī-kṛṣṇaṁ tad-vacanānuvādenaiva viparīta-lakṣaṇayā prāha—muktāntar-nimiṣam iti |
mat-padavī-darśane’pi kiṁ punar mad-darśanena antar-nimiṣo’pi na kṛtaḥ, kiṁ punar bahir nimeṣaḥ |
tatrāpy aho keśara-reṇu-pāta-samaye’py aho mad-viṣaya-premṇaḥ parā kāṣṭhety arthaḥ |
jāne iti |
sarvadaivāham anubhavāmy eva, kiṁ punar api tad-vijñāpana-prayāsena tava ? iti bhāvaḥ |
bimbādhare ca vraṇa iti |
mat-prema-vivaśo jātaṁ vraṇam api nānusandhatse ity arthaḥ |
saṅkocaṁ tyajeti etāvat premavattve kuto’parādha-sambhāvanā yataḥ saṅkocaḥ ? iti bhāvaḥ |
deveti |
nahi manuṣya evaṁ prema kartuṁ śaknoti iti bhāvaḥ |
śleṣeṇa, he krīḍā-para ! kim iti saṅkucasi mad-agre’pi tām ānīya ramasva iti bhāvaḥ |
nanv evaṁ cet, kathaṁ sakhībhiḥ sahitā tvaṁ mām adūṣayaṁs tatra satyam aparāddham eva mayety āha—tvaṁ samprati tu jñāta-tattvayā mayā na dūṣyase pūrvaṁ yad viruddhaṁ kṛtaṁ tat tvayā kṛpayaiva kṣantavyam eva iti bhāvaḥ |
nanu tarhi tava khedasya kiṁ kāraṇaṁ ? tatrāha—daiva-hatayeti |
yadi mal-lalāṭe vidhātrā duḥkhaṁ likhitam, tadā tvaṁ kiṁ kariṣyasi iti bhāvaḥ ||
(83)