tad evaṁ madhura-raty-ākhyaṁ bhāvam uktvā śṛṅgāra-paryāyaṁ madhura-rasam āha—atha śṛṅgāra-bheda iti |
vakṣyamāṇair vibhāvādyaiḥ svādyatāṁ madhurā ratiḥ | nītā bhakti-rasa-proktaḥ śṛṅgārākhyo manīṣibhiḥ ||
[u.nī. 1.3]
tatra ratir ity upalakṣaṇaṁ premādīnām |
kintu vibhāvādi-mādhuryāṇāṁ saṁvalanam eva rasaḥ |
tataś ca raty-ādi-sthāyi-bhāva-tāratamyena rasasyāpi tāratamyaṁ jñeyam |
tatra ca yatra vibhāvādi-sāmagrī-paripoṣeṇa prasphuṭa eva rasas tat khalu bhāva-tāratamya-jñānārthaṁ bhāva-prakaraṇe paṭhitam api rasamayam eva |
yatra vibhāvādi-sāmagrī sphuṭaṁ nopalabhyate tac ca rasa-prakaraṇe paṭhitatvāt sad-bhāvaś ced vibhāvāder ity ādi-nyāyena tat-tat-sphūrtyaiva sāmagrī-paripoṣād rasa-mayam eva jñeyam ||