dvārakāyāṁ navavṛndāvane sucirata eva śrī-rādhā-kṛṣṇayor milana-mahotsavam anubhūya paramānanda-sindhu-magnā navavṛndā tayos tadānīntanollāsaṁ sarveṣām eva sarvābhīṣṭa-sukha-dātṛtva-sāmyāt kalpa-druma-rūpakeṇa varṇayati |
rādhā-mādhavayor ullāsa eva kalpa-drumaḥ cirāt cira-kālataḥ virājati dīvyati |
kiṁ kurvan ? kalakaṇṭhaḥ kokilas tasya nādam iva nādaṁ śabdaṁ, kiṁ vā kalaḥ gadgadākrāntatvān madhurāsphuṭa-dhvaniś cāsau kaṇṭha-nādaś ca tam ātanvan vistārayan |
pakṣe, tatra-sthitānāṁ kokilānāṁ nija-phalāsvādana-mattānāṁ nādaṁ vistārayan |
kim-bhūtaḥ ? atulao nirupamo yataḥ stambhaḥ stabdhatvaṁ sāttvika-bhedaḥ |
pakṣe, sthūṇā tasya śriyā śobhayā ujjṛmbhitaḥ praphullitaḥ pakṣa-dvaye’pi sāmyam |
tathā bhūyiṣṭhāḥ subahutarāś cāmī ucchalantaḥ pronmīlanto’ṅkurā romāñcāḥ, pakṣe navodbhidaḥ pratyagra-mukulāni ca te yatra tathābhūtaḥ, tathā svedāmbūny eva muktā-phalāni taiḥ phalitavān |
tathā udyanti yāni bāṣpāṇi aśrūṇi tāny eva marandāḥ makarandās tān bhajatīti tathā saḥ |
atra viśeṣaṇa-dvaye upameya-padam ullāsasya viśeṣaṇam |
upamāna-padaṁ tu kalpa-drumasya |
tathāvicalaḥ susthiro’pi vibhramaiḥ vilāsaiḥ, pakṣe vīnāṁ pakṣiṇāṁ bhramaiḥ śākhāyāḥ śākhāntare bhramaṇaiḥ hetubhiḥ utkampavān uccair vepathu-yuktaḥ, pakṣe cāñcalyātiśayānvitaḥ ||