Premabase · Ujjvala-nīlamaṇi · Prakaraṇa 14
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
JīvaViśvanāthaViṣṇudāsa
UN 14.137
← 14.13614.138 →
yathā—
tvayy eva śravaṇāvadhi priya-sakhī yā kṛṣṇa-baddhāntarā
yā dṛṣṭe bhujage’pi tāvaka-bhujā-sāmyāt pramodonmadā |
prekṣya tvāṁ purato’dya kām api daśāṁ prāptāsti seyaṁ tathā
na jñāyeta yathā kim eṣa balavān rāgo virāgo’thavā ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
tvayy evety asya pūrvārdhe rāga-sāmānya-vyañjanā |
tatra śravaṇāvadhīti |
yāś citte sajjati drutam ity asya vyañjakam |
śravaṇam ārabhyaiva citte sajjanāt |
anya-rāga-cchavīty asya yā dṛṣṭe bhujage’pīti vyañjakam |
yā spṛṣṭe’pīty anuktatvāt prathamam eva sopānam idam iti krama-vyañjanāt, śobhate ca yathocitam ity asya prekṣya tvām ity-ādikaṁ vyañjakam |
kām api daśām ity anenoktā daśā hy atra praṇaya-mānaḥ |
sā cāsyāḥ sakhī-ślāghitām api māñjiṣṭha-rāgiṇya iva na bhrūkūṭi-bandhādi-parikarā kintu saṅkocena tad-ācchādana-mayīti tadvan na śobhata iti kavi-caraṇānām abhiprāyaḥ ||
(125)
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
śyāmalāyāḥ sakhī kācid amitārthā śrī-kṛṣṇaṁ praty āha—tvayīti |
śravaṇāvadhīti |
yāś citte sajjati drutam ity asya vyañjakaṁ śravaṇam ārabhyaiva citte sajjanāt |
yā dṛṣṭer bhujage’pīty anya-rāga-cchavi-vyañjīty asya vyañjakaṁ spṛṣṭe bhujage’pīti anuraktatvenopamāna-bhūtasya śrī-rādhikāyā māñjiṣṭha-rāgasya durgrahatvaṁ darśitam ādhikyena sthāpanāt |
pramodonmadeti rāga-sāmānya-lakṣaṇam |
prekṣya tvām ity-ādi |
śobhate ca yathocitam ity asya vyañjakam |
kām api daśāṁ tvad-autsukya-bhara-nigīrṇāntaḥ-karaṇatvād bahir-vṛtty-anusandhāna-rūpāṁ, balavān rāgo virāgo’thavā ity anena rāgasya virāgasya ca balavattve saty ahantā-mamatāspadayos tyāga-sambhavāt |
tāṁ yadi tvam adya nābhisariṣyasi tadā sā na jīviṣyatīty artho vyañjitaḥ ||
(125)
← 14.13614.138 →