Premabase · Ujjvala-nīlamaṇi · Prakaraṇa 14
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
JīvaViśvanāthaViṣṇudāsa
UN 14.107
mithyā jalpatu te kathaṁ nu rasanā sādhvī-sahasrasya yā
bimboṣṭhāmṛta-sevanād agharipo puṇyā prayatnād abhūt |
kasmād eva balāt-karotu ca karaḥ soḍhuṁ kṣamaḥ subhruvāṁ
raktaḥ suṣṭhu na nīvi-bandham api yaḥ kā vānya-bandhe kathā ||quoted · dāna-keli-kaumudyām
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
na vyākhyātam.
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
hanta kiṁ karomi ? janmāvadhi maj-jihvā mithyā vaktuṁ na jānāti, mat-pāṇiś ca haṭha-vṛttau vimukha iti mat-satyavāditva-dayālutve evānartha-kāriṇī |
ata evaitā rāja-śulke vipratipadyanta iti vadantaṁ śrī-kṛṣṇaṁ prati śrī-lalitā prāha—mithyeti |
amṛta-sevanād iti |
yathāmṛta-bhojino devā mithyā na bhāṣante iti bhāvaḥ |
karo’pi kasmād balātkārotu mahā-dayālur iti bhāvaḥ |
dayālutvam evāha—rakto’nurāgī subhruvāṁ nīvī-bandhanam api soḍhuṁ na kṣamate |
hanta hanta āsāṁ madhya-deśo bandhanena duḥkhaṁ prāpnoti tad imaṁ mocayāmīti śīghram āgatya subhrūbhis tiraskṛtas tarjitas tāḍito’pi taṁ svāvamānam agaṇayitvā nīvī-bandhanān madhya-deśaṁ mocayety evety arthaḥ |
anya-bandhe veṇy-ādi-bandhe kā katheti dhvanitam |
taṁ taṁ bandhaṁ tu prathamam eva dṛṣṭi-mātrād eva mocayatīty arthaḥ |
atra vakṭr-boddhavyādi-vaiśiṣṭyād viparīta-lakṣaṇayā atyanta-tiraskṛta-vācya-dhvaninā ca mithyā-vāditvaṁ nirdayatvaṁ cātilāmpaṭyaṁ ca bodhitam ||
(97)