Premabase
·
Ujjvala-nīlamaṇi
·
Prakaraṇa 14
Show
Sanskrit
Hindi
English
Script
IAST
देवनागरी
বাংলা
Commentary
Jīva
Viśvanātha
Viṣṇudāsa
UN 14.79
← 14.77-78
14.80 →
yathā— / atha snehaḥ—
āruhya paramāṁ kāṣṭhāṁ premā cid-dīpa-dīpanaḥ |
hṛdayaṁ drāvayann eṣa sneha ity abhidhīyate |
atrodite bhavej jātu na tṛptir darśanādiṣu
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
āruhya paramāṁ kāṣṭhām
iti kṣaya-rāhityaṁ darśitam |
tataś cid-dīpanatvasya ca paricchedo vyañjitaḥ |
cid apy atra prema-viṣayopalabdhiḥ |
prekṣopalabdhiś cit saṁvit
ity amaraḥ |
tad evaṁ sneha-rūpakeṇa darśayitvā sneha-sājātyena darśayati—
hṛdayaṁ drāvayann
iti |
a
thāsya taṭastha-lakṣaṇam āha—
atr
a iti ||
(70-71)
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
kāṣṭhām utkarṣam |
cic-chabdena prema-viṣayopalabdhir ucyate |
prekṣopalabdhiś cit saṁvit ity amaraḥ |
sā cid eva dīpas taṁ dīpayati uddīptaṁ karotīti |
tena premaṇi upalabdhir āsīd eva snehe tūpalabdher atyādhikye ghṛtādi-sadbhāve dīpasyauṣṇya-prakāśayor ādhikye madanasya samyag abhidravībhāva iva hṛdayasyātidrutatvam ity arthaḥ ||
(70-71)
Viṣṇudāsa
Svātma-pramodinī
atha sneha iti |
āruhyeti |
kāṣṭhām avadhiṁ, cit cittaṁ, saiva dīpaḥ pradīpaḥ, taṁ dīpayati prakāśayatīti tathā-bhūtaḥ san yadā hṛdayaṁ drāvayati dravatāṁ nayati, tadā eṣa premā sneha ity abhidhīyate kathyate |
atra snehe jātu kadācid api darśanādiṣu ity-atrādi-grahaṇāt tasya parama-madhura-līlā-guṇa-rūpa-śīlānāṁ śravaṇa-smaraṇānumodanādīni jñeyāni ||
← 14.77-78
14.80 →