Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 19
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.19.13
rājovāca
aho vayaṁ dhanyatamā nṛpāṇāṁ
mahattamānugrahaṇīya-śīlāḥ |
rājñāṁ kulaṁ brāhmaṇa-pāda-śaucād
dūrād visṛṣṭaṁ bata garhya-karma ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
anumodanenānugraham ālakṣyātmānaṁ ślāghate—aho iti |
nṛpāṇāṁ madhye mahattamair anugrahaṇīyaṁ śīlaṁ vṛttaṁ yeṣāṁ te |
etac ca rājñām atidurlabham ity āha |
brāhmaṇānāṁ pāda-śaucāt pāda-kṣālanodakāt, dūrād ucchiṣṭa-viṇ-mūtra-pādāmbhāṁsi samutsṛjed iti smṛteḥ, dūre hi tais tad visṛjyate |
tato’pi dūrād eva visṛṣṭaṁ kṣiptam |
tatrāpi sthātum ayogyam ity arthaḥ |
garhyaṁ karma yasyenty ātmānam uddiśyoktam ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
aho āścaryam |
kim āścaryam ? tatrāha—nṛpāṇāṁ madhye vayaṁ pāṇḍavāḥ |
mahattamānāṁ bhavatām anugrahaṁ śīlayanti ye svāyambhuvādayas tādṛśāḥ santo dhanyatamā jātā iti śeṣaḥ |
svatas tu nṛpāṇāṁ kulam īdṛśam ity āha—rājñām iti |
yato garhyaṁ karma hiṁsādi-lakṣaṇaṁ yasya tādṛśam iti ||
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
svasmin munīnāṁ svābhāvikam anugraham ālakṣyāha—aho iti |
mahattamānām anugrahaṇīyam anugrahārhaṁ śīlaṁ yeṣāṁ te |
etac ca rājñām atidurlabham ity āha—rājñām iti |
dūrād ucchiṣṭa-viṇ-mūtra-pādāmbhāṁsi samutsṛjet iti smṛteḥ |
āśramād dūra-stha-pāda-śauca-sthalād api ārād dūre rājñāṁ kulaṁ visṛṣṭam |
tair brāhmaṇais tatrāpi sthātum annaujñānād ity arthaḥ |
yato garhya-karma sarvato’py apavitram ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
svasmin munīnām anugraham ālakṣyāha—aho iti |
rājñāṁ madhye vayaṁ dhanyatamāḥ, yato mahat-tamānām anugrahaṇīyaṁ śīlaṁ yeṣāṁ te |
mahad anugraho rājñāṁ durlabha ity āha—yato rājñāṁ kulaṁ brāhmaṇānāṁ pāda-śocāc caraṇa-prakṣālana-jalād ārād dūre tair visṛṣṭaṁ tyaktam |
dūrād ucchiṣṭa-viṇ-mūtra-pādāmbhāṁsi samutsṛjet iti smaraṇāt |
tatrāpi sthātum ayogyam ity arthaḥ |
yato garhya karma sarvato'py aśuci ity arthaḥ |
rājñas tathoktiḥ dainyād eva, anyathā rāja-kulena sa-brāhmaṇānāṁ vyavahārokteyo vyākupyeyuḥ ||