Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 10
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.10.25
yadā hy adharmeṇa tamo-dhiyo nṛpā
jīvanti tatraiṣa hi sattvataḥ kila |
dhatte bhagaṁ satyam ṛtaṁ dayāṁ yaśo
bhavāya rūpāṇi dadhad yuge yuge ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
evaṁ-bhūtasya nānāvatāre kāraṇam āhuḥ—yadā hi iti |
tamo-vyāptā dhīr yeṣāṁ te nṛpā yadādharmeṇa jīvanti kevalaṁ prāṇān puṣṇanti, tatra tadā eṣa eva bhavāya sthityai sattvato viśuddha-sattvena rūpāṇi dadhad bhagādīni dhatte prakaṭayati |
yuge yuge tat tad avasate |
bhagam aiśvaryam |
satyaṁ satya-pratijñatvam |
rṭaṁ yathārthopadeśakatvam |
dayāṁ bhakta-kṛpām |
yaśo’dbhuta-karmatvam ||
kaivalya-dīpikā : avatāra-rūpaṁ nirūpayati—yadā iti |
sattvataḥ kṛṣṇaḥ |
rūpāṇi dadhat jagad-ādīni dhatte |
bhagaṁ bhajanīyatvam |
satyaṁ satya-pratijñātvam ṛtaṁ satyopadeśakatvam |
dayāṁ bhaktānukampām |
yaśo’dbhuta-karmatvam |
bhavāya sthityai ||
[mu.pha. 11.11]
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
na vyākhyātam.
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
sākṣād asyāvatārasya kāla-deśa-pātreṣu jijñāsyeṣu prathamaṁ kālam āhuḥ—yadā iti |
nṛpāḥ kaṁsādayaḥ sattvataḥ sattvenottamatvena viśiṣṭaṁ bhagādikaṁ dhatte ity anvayaḥ |
bhagaṁ ṣaḍ-aiśvaryam |
ṛtaṁ sunṛta-vākyam |
rūpāṇi vraja-mathurā-dvārakocitāni saundaryāṇi |
bhavāya bhūtyai |
yuge yuge kalpe kalpe vaivasvatāṣṭāviṁśa-caturyugīye dvāpare dvāpare vā ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
kṛṣṇasya nānāvatāra-prākaṭye hetum āha—yadā tamo-dhiyaḥ āsura-prakṛtayo nṛpā adharmeṇa jīvanti deha-yātrāṁ kurvanti, tadā eṣa kṛṣṇaḥ sattvataḥ sattva-guṇaṁ jagati pravardhya yuge yuge tat-tat-samaye viśvasya bhavāya vivṛddhaye varāhādīni rūpāṇi dadhat prakaṭayan bhagādīni dhatte prakāśayati |
bhagam aiśvarya-ṣaṭkaṁ |
satyaṁ yathārtha-bhāṣaṇam |
ṛtaṁ gataṁ sañcaraṇam ||