Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 5
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.5.37
oṁ namo bhagavate tubhyaṁ vāsudevāya dhīmahi |
pradyumnāyāniruddhāya namaḥ saṅkarṣaṇāya ca ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
kīrtana-smaraṇa-rūpa-bhakti-hetutvam uktam, jñāna-hetutvam āha dvābhyām—nama iti |
namo dhīmahi manasā namanaṁ kurvīmahi ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
atha pañcarātra-vaktuḥ śrī-nārāyaṇād etaj janmani labdhaṁ sapraṇava-mantraṁ copadiśati—oṁ nama iti |
caturvyūhātmako bhagavān evātra devatā |
tatra śrī-vāsudeva-saṅkarṣaṇau vāma-dakṣiṇayor madhyato jñeyau |
pradyumnaḥ saṅkarṣaṇasya dakṣiṇe |
aniruddho vāsudevasya vāme |
saṅkarṣaṇādi-krama-viparyayeṇa nirdeśas tu śrī-kṛṣṇa-caturvyūhatvaṁ bodhayati |
tat-putra-pautratvena pradyumnāniruddhayos tan-nikaṭa-pāṭhāt ||
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
tad evaṁ bhakti-rahitānāṁ jñāna-karmādīnāṁ naiṣkarmyaṁ [bhā.pu. 1.5.12] ety ādinā nindayā sarvathā heyatvam uktvā, tyaktvā svadharmaṁ [bhā.pu. 1.5.17] ity-ādi śloka-trayyā paramopadeyāṁ śuddhāṁ nirguṇāṁ bhaktiṁ stutvā, ahaṁ purātīta-bhave [bhā.pu. 1.5.23-28] ity-ādi-śloka-ṣaṭkena tasyā eva bhakter āvirbhāva-prakāraṁ prema-paryantāṁ vṛddhiṁ coktvā, adhikāri-viśeṣe punar upādeyaṁ bhakti-miśraṁ jñānaṁ tato’dhikāṁ karma-miśrāṁ bhaktiṁ coktvā, idānīṁ brūyuḥ snigdhasya śiṣyasya guravo guhyam apy uta [bhā.pu. 1.1.8] ity ukteḥ śrī-gurubhyaḥ prāptaṁ sva-mantram api tam upadidikṣus tatra śraddhām utpādayann āha dvābhyāṁ—oṁ nama iti |
trayastriṁśad-akṣarātmako mantraś caturvyūhātmako bhagavān atra devatā saṅkarṣaṇādi, krama-viparyayeṇa nirdeśas tu śrī-kṛṣṇa-caturvyūhatvaṁ bodhayati tat-putra-pautratvena pradyumnāniruddhayos tan-nikaṭa-pāṭhāt |
yad vā, pradyumnāniruddha-saṅkarṣaṇānāṁ krameṇa sṛṣṭi-sthiti-saṁhāra-kāraṇatvāt tathoktiḥ |
namo dhīmahi namaskāraṁ dhyayema manasā namanaṁ kurvīmahīty arthaḥ ||
[atra prāyo yathāvat bhā. 6.16.18, 10.40.21, 11.5.29-mantrā draṣṭavyāh |
]
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
idānīṁ guru-lavdhaṁ mantrañcopadidikūur āha—om iti dvābhyāṁ |
bhagavate kṛṣṇāya vāsudevādi-caturvyūhātmakāyeti trayas triṁśadarṇo mantraḥ sṛṣṭi-sthiti-bhaṅga-kramāt-tat-kartṛṇāt pradyumnādīnāṁ kramaḥ ||