Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 5
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.5.7
tvaṁ paryaṭann arka iva tri-lokīm
antaś-caro vāyur ivātma-sākṣī |
parāvare brahmaṇi dharmato vrataiḥ
snātasya me nyūnam alaṁ vicakṣva ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
kiṁ ca, tvaṁ tri-lokīṁ paryaṭann arka iva sarva-darśī |
yoga-balena prāṇa-vāyur iva sarva-prāṇinām antaś-caraḥ sann ātma-sākṣī buddhi-vṛtti-jñaḥ |
ataḥ pare brahmaṇi dharmato yogena niṣṇātasya |
tad uktaṁ yājñavalkyena (1.8)—
ijyācāra-damāhiṁsā-dāna-svādhyāya-karmaṇām | ayaṁ tu paramo dharmo yad yogenātma-darśanam ||
avare ca brahmaṇi vedākhye vrataiḥ svādhyāya-niyamair niṣṇātasya me’lam ity arthaṁ yan nyūnaṁ tad vicakṣva vitarkaya ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
na vyākhyātam.bhagavat-sandarbhaḥ (70.3): tvam iti |
tvamarka iva trilokīṁ paryaṭan, tathā vaiṣṇava-yoga-balāṁśena ca prāṇa-vāyur iva sarva-prāṇinām antaścaraḥ san ātmanāṁ sarveṣām eva sākṣī bahir antar vṛtti-jñaḥ |
ataḥ pare brahmaṇi dharmato yogena niṣṇātasya |
tad uktaṁ yājñavalkyena—
ijyācāra-dayāhiṁsā-dāna-svādhyāya-karmaṇām | ayaṁ paramo lābho yad yogenātma-darśanam ||
avare ca brahmaṇi vedākhye vrataiḥ svādhyāya-niyamair niṣṇātasyāpi mealam atyarthaṁ yan nyūnaṁ tat svayam eva vicakṣva vitarkaya ||
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
sarva-loka-hitārtham eva purāṇa-puruṣas tad-rūpeṇāvatīrṇas tan mamādya hitaṁ kuruṣvety āha |
trilokīṁ paryaṭan arka iva sarva-darśī vāyur ivāntaścaraātm eva sākṣī buddhi-vṛttijñaḥ |
ataḥ pare brahmaṇi dharmataḥ yogena niṣṇātasya tad uktaṁ yājñavalkyena—
ijyācāra-dama-hiṁsā-dāna-svādhyāya-karmaṇām | ayaṁ tu paramo dharmo yadyogenātma-darśanam ||
avare ca brahmaṇi vedākhye vrataiḥ svādhyāya-niyamaiḥ niṣṇātasyaalamatyarthaṁ yannyūnaṁ tad vicakṣva vitarkaya ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
purāṇa-puruṣopāsanayā tava mahatī śaktir ity āha—tvam iti |
trilokīṁ paryaṭann arka iva sarva-darśī, yoga-balena prāṇa-vāyur iva prāṇinām antaś-caraḥ sann ātma-sākṣī prasṛtayā prajñayā teṣāṁ dhī-vṛttivit pare brahmaṇi harau dharmato yogena |
avare brahmaṇi vede vrataiḥ svādhyāya-niyamair niṣṇātasya me yad alam atiśayitaṁ nyūnaṁ tad vicakṣva brūhi ||