Śrīmad Bhāgavatam 1.4.14

Show

SanskritHindiEnglish

Script

IASTदेवनागरीবাংলা

Commentary

MadhvācāryaŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva

ŚB 1.4.14

sūta uvāca

dvāpare samanuprāpte tṛtīye yuga-paryaye |
jātaḥ parāśarād yogī vāsavyāṁ kalayā hareḥ ||

Translation

— translation pending —

Commentary

Madhvācārya

bhāgavata-tātparyam

tṛtīye dvāpara-yuga-paryavasāne prāpte sati ||

Śrīdhara Svāmī

bhāvārtha-dīpikā

kasmin yuga ity-ādi-praśnānāṁ vyāsa-janma-kathana-pūrvakan uttaram āha—dvāpara iti |

dvāpare samanuprāpte |

kadety apekṣāyām āha |

tṛtīyeyugasyaparyaye parivarte |

vāsavyām uparicarasya vasor vīryāj jātāyāṁ satyavatyāṁ yogī jñānī vyāso jātaḥ ||

Jīva Gosvāmī

krama-sandarbhaḥ

yugasya tasya dvāparākhyasya tṛtīya-yuga-paryaye yatra yuga-trayam anyad atikramyātikramya vaivasvata-manvantarāditas tṛtīye āgamane satīty arthaḥ |

paryayo’tikramas tasminn atipāta upātyayaḥ ity amaraḥ ||

Viśvanātha Cakravartī

sārārtha-darśiṇī

kasmin yuga ity-ādi praśnānām uttaraṁ vaktuṁ vyāsa-janma-karmāṇy api saṅkṣepeṇāha—dvāpara iti |

yugānāṁ satyādīnāṁ bahūnāṁ paryayo’tikramo yatra tasmin |

paryayo’tikramas tasminn atipāta upātyaya ity amaraḥ |

bahu-yugātikrame yad dvāparaṁ tasmin tac ca kṛṣṇāvatāra-sambandhy eva jñeyam |

tad-avatāraś ca vaivasvata-manvantarīyāṣṭāviṁśatitame dvāpare vyākhyāsyate |

kīdṛśe ? tṛtīye sandhyā-rūpa-yuga-rūpa-sandhyāṁśa-rūpāṇīti sarva-yugāni tri-rūpāṇi bhavanti, atas tṛtīye sandhyāṁśa-rūpe |

vāsavyām uparicarasya vasor vīryāj jātāyāṁ satyavatyāyām ||

Baladeva Vidyābhūṣaṇa

vaiṣṇavānandinī

kasmin yuge ity-ādi-praśnānām uttaraṁ vaktuṁ vyāsa-janmādy api saṅkṣepeṇāha—dvāpare iti |

yugānāṁ saty ādīnāṁ bahūnāṁ parayo'tikramas tasmin bahu-yugātikrame yad vāparaṁ tasminn ity arthaḥ |

paryayo'tikramas tasminn atipāta upātyayaḥ ity amaraḥ |

kīdṛśīty āha—tṛtīye iti sandhyāṁśe ity arthaḥ |

sandhyā-yuga-sandhyāṁśatayā sarvāṇi yugāni tri-rūpāṇi hi bhavanti |

vaivasvata-manvantarīyāṣṭāviṁśati-caturyuga-dvāpara-sandhyāṁśe iti bodhyam |

vāsavyām uparicarasya vasor vīryājjātāyāṁ satyavatyāṁ mātari parāśarāt pitur jātaḥ ||