Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 8 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 8.1.4.3
nitya-vīpsayoḥ
Aṣṭādhyāyī 8.1.4
Vṛtti Patañjali

kim punaḥ idam vīpsāyām sarvam abhidhīyate āhosvit ekam .

kaḥ ca atra viśeṣaḥ .

vīpsāyām sarvābhidhāne vacanāprasiddhiḥ .

vīpsāyām sarvābhidhāne vacanam na sidhyati .

grāmaḥ grāmaḥ .

janapadaḥ janapadaḥ .

bahavaḥ te arthāḥ tatra bahuṣubahuvacanam iti bahuvacanam prāpnoti .

astu tarhi ekam .

ekābhidhāne asarvadravyagatiḥ .

ekābhidhāne sarvadravyagatiḥ na sidhyati .

astu tarhi sarvam .

nanu ca uktam vīpsāyām sarvābhidhāne vacanāprasiddhiḥ iti .

na vā padārthatvāt .

na vā eṣaḥ doṣaḥ .

kim kāraṇam .

padārthatvāt .

padasya arthaḥ vīpsā .

subantam ca padam ṅyāpprātipadikāt ca ekatvādiṣu artheṣu svādayaḥ vidhīyante na ca etat prātipadikam .

yat tarhi prātipadikam : dṛṣat dṛṣat samit samit iti .

etat api pratyayalakṣaṇena subantam na prātipadikam .

apara āha .

na vā padārthatvāt .

na vā eṣaḥ doṣaḥ .

kim kāraṇam .

padārthatvāt .

padasya arthaḥ vīpsā subantam ca padam ṅyāpprātipadikāt ca ekatvādiṣu artheṣu svādayaḥ vidhīyante na ca etat prātipadikam .

yat tarhi prātipadikam .

dṛṣat dṛṣat samit samit iti .

etat api pratyayalakṣaṇena subantam na prātipadikam