prātipadikārthaliṅgaparimāṇavacanamātre prathamālakṣaṇe padasāmānādhikaraṇye upasaṅkhyānam adhikatvāt .

prātipadikārthaliṅgaparimāṇavacanamātre prathamālakṣaṇe padasāmānādhikaraṇye upasaṅkhyānam kartavyam .

vīraḥ puruṣaḥ .

kim punaḥ kāraṇam na sidhyati .

adhikatvāt .

vyatiriktaḥ prātipadikārthaḥ iti kṛtvā prathamā na prāpnoti .

katham vyatiriktiḥ .

puruṣe vīratvam .

na vā vākyārthatvāt .

na vā vaktavyam .

kim kāraṇam .

vākyārthatvāt .

yat atra ādhikyam vākyārthaḥ saḥ .

atha vā abhihite prathamā iti etat lakṣaṇam kariyṣyate .

abhihitalakṣaṇāyām anabhihite prathamāvidhiḥ .

abhihitalakṣaṇāyāmanabhihite prathamā vidheyā .

vṛkṣaḥ plakṣaḥ iti .

uktam vā .

kim uktam .

astiḥ bhavantīparaḥ prathamapuruṣaḥ aprayujyamānaḥ api asti iti .

vṛkṣaḥ plakṣaḥ .

asti iti gamyate .

abhihitānabhihite prathamābhāvaḥ .

abhihitānabhhite prathamā prāpnoti .

kva .

prāsāde āste .

śayane āste .

sadipratyayena abhihitam adhikaraṇam iti kṛtvā prathamā prāpnoti .

evam tarhi tiṅsamānādhikaraṇe prathamā iti etat lakṣaṇaṃ kariṣyate .

tiṅsamānādhikaraṇe iti cet tiṅaḥ aprayoge prathamāvidhiḥ .

tiṅsamānādhikaraṇe iti cet tiṅaḥ aprayoge prathamā vidheyā .

vṛkṣaḥ plakṣa iti .

uktam pūrveṇa .

kim uktam .

astiḥ bhavantīparaḥ prathamapuruṣaḥ aprayujyamānaḥ api asti iti .

vṛkṣaḥ plakṣaḥ .

asti iti gamyate .

śatṛśānacoḥ ca nimittabhāvāt tiṅaḥ abhāvaḥ tayoḥ apavādatvāt .

śatṛśānacoḥ ca nimittabhāvāt tiṅaḥ abhāvaḥ .

kva .

pacati odanam devadattaḥ iti .

kim kāraṇam .

tayoḥ apavādatvāt .

śatṛśānacau tiṅapavādau .

tau ca atra bādhakau .

na ca apavādaviṣaye utsargaḥ abhiniviśate .

pūrvam hi apavādāḥ abhiniviśante paścāt utsargaḥ .

prakalpya vā apavādaviṣayam tataḥ utsargaḥ abhiniviśate .

tat na tāvat atra kadā cit tiṅādeśo bhavati .

apavādau tāvat śatṛśānacau pratīkṣate .

pākṣikaḥ eṣaḥ doṣaḥ .

katarasmin pakṣe .

śatṛśānacoḥ dvaitam bhavati .

aprathamā vā vidhinā āśrīyate prathamā vā pratiṣedhena iti .

vibhaktiniyame ca api dvaitam bhavati .

vibhaktiniyamaḥ vā syāt arthaniyamaḥ vā iti .

tat yadā tāvat arthaniyamaḥ aprathamā ca vidhinā āśrīyate tadā eṣa doṣaḥ bhavati .

yadā hi vibhaktiniyamaḥ yadi eva aprathamā vidhinā āśrīyate atha api prathamā pratiṣedhena na tadā doṣaḥ bhavati