Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 2 · Pada 2
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 2.2.30
upasarjanaṃ pūrvam
Aṣṭādhyāyī 2.2.30
Vṛtti Patañjali

kimartham idam ucyate .

upasarjanasya pūrvavacanam paraprayoganivṛttyartham .

upasarjanasya pūrvavacanam kriyate paraprayogaḥ mā bhūt iti .

na vā aniṣṭadarśanāt .

na vā etat prayojanam asti .

kim kāraṇam .

aniṣṭadarśanāt .

na hi kim cit aniṣṭam dṛśyate .

na hi kaḥ cit rājapuruṣaḥ iti prayoktavye puruṣarājaḥ iti prayuṅkte .

yadi ca aniṣṭam drśyete tataḥ yatnārtham syāt .

atha yatra dve ṣaṣṭhyante bhavataḥ kasmāt tatra pradhānasya pūrvanipātaḥ na bhavati .

rājñaḥ puruṣasya rājapuruṣasya iti .

ṣaṣṭhyantayoḥ samāse arthābhedāt pradhānasya apūrvanipātaḥ .

ṣaṣṭhyantayoḥ samāse arthābhedāt pradhānasya pūrvanipātaḥ na bhaviṣyati .

evam na ca idam akṛtam bhavati upasarjanam pūrvam iti arthaḥ ca abhinnaḥ iti kṛtvā pradhānasya pūrvanipātaḥ na bhaviṣyati .