Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 1 · Pada 2
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 1.2.10
halantāc ca
Aṣṭādhyāyī 1.2.10
Vṛtti Patañjali

ayuktaḥ ayam nirdeśaḥ .

katham hi ikaḥ nāma hal antaḥ syāt anyasya anyaḥ .

katham tarhi nirdeśaḥ kartavyaḥ .

igvataḥ halaḥ iti .

yadi evam yiyakṣati atra api prāpnoti .

evam tarhi igupadhāt halantāt iti vakṣyāmi .

evam api dambheḥ na prāpnoti .

sūtram ca bhidyate .

yathānyāsam eva astu .

nanu ca uktam ayuktaḥ ayam nirdeśaḥ iti .

na ayuktaḥ .

antaśabdaḥ ayam asti eva avayavavācī .

tat yathā vastrāntaḥ , vasanāntaḥ : vastrāvayavaḥ , vasanāvayavaḥ iti gamyate .

asti sāmīpye vartate .

tat yathā udakāntam gataḥ iti .

udakasamīpam gataḥ iti gamyate .

tat yaḥ sāmīpye vartate tasya idam grahaṇam .

evam api dambheḥ na sidhyati .

yaḥ atra iksamīpe hal na tasmāt uttaraḥ san .

yasmāt uttaraḥ san na asau iksamīpe hal .

evam tarhi

dambheḥ halgrahaṇasya jātivācakatvāt siddham .

haljātiḥ nirdiśyate : ikaḥ uttarā yā haljātiḥ iti .