iha abhūvan iti pratyayalakṣaṇena jusbhāvaḥ prāpnoti .
sicaḥ usaḥ aprasaṅgaḥ ākāraprakaraṇāt .
sicaḥ usaḥ aprasaṅgaḥ .
kim kāraṇam .
ākāraprakaraṇāt .
ātaḥ iti etat niyamārtham bhaviṣyati : ātaḥ eva sijlugantāt na anyasmāt sijlugantāt iti .
iha : iti yuṣmatputraḥ dadāti , iti asmatputraḥ dadāti iti atra yuṣmadasmadoḥ ṣaṣṭhīcaturthīdvitīyāsthayoḥ vāmnāvau iti vāmnāvādayaḥ prāpnuvanti .
yuṣmadasmadoḥ sthagrahaṇāt .
sthagrahaṇam tatra kriyate .
tat śrūyamāṇavibhaktiviśeṣaṇam vijñāsyate .
asti anyat sthagrahaṇasya prayojanam .
kim .
savibhaktikasya vāmnāvādayaḥ yathā syuḥ iti .
na etat asti prayojanam .
padasya iti vartate vibhaktyantam ca padam .
tatra antareṇa api sthagrahaṇam savibhaktikasya eva grahaṇam bhaviṣyati .
bhavet siddham yatra vibhaktyantam padam .
yatra tu khalu vibhaktau padam tatra na sidhyati : grāmaḥ vām dīyate , grāmaḥ nau dīyate janapadaḥ vām dīyate , janapadaḥ nau dīyate .
sarvagrahaṇam api prakṛtam anuvartate .
tena savibhaktikasya eva bhaviṣyati .
iha : cakṣuṣkāmam yājayām cakāra iti tiṅ atiṅaḥ iti .
tasya ca nighātaḥ tasmāt ca anighātaḥ prāpnoti .
āmi lilopāt tasya ca anighātaḥ tasmāt ca nighātaḥ .
āmi lilopāt tasya ca anighātaḥ tasmāt ca nighātaḥ siddhaḥ bhaviṣyati .
aṅgādhikāre iṭaḥ vidhipratiṣedhau .
aṅgādhikāre iṭaḥ vidhipratiṣedhau na sidhyataḥ : jigamiṣa saṃvivṛtsa .
aṅgasya iti iṭaḥ vidhipratiṣedhau na prāpnutaḥ .
krameḥ dīrghatvam ca .
kim ca .
iṭaḥ ca vidhipratiṣedhau .
na iti āha .
adeśe ayam caḥ paṭhitaḥ .
krameḥ ca dīrghatvam : utkrāma saṅkrāma iti .