Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 1 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 1.1.4.1
na dhātu-lopa ārdhadhātuke
Aṣṭādhyāyī 1.1.4
Vṛtti Patañjali

dhātugrahaṇam kimartham .

iha mā bhūt: lūñ lavitā lavitum pūñ pavitā pavitum .

ārdhadhātuke iti kimartham .

tridhā baddhaḥ vṛṣabhaḥ roravīti .

kim punaḥ idam ārdhadhātukagrahaṇam lopaviśeṣaṇam : ārdhadhātukanimitte lope sati ye guṇavṛddhī prāpnutaḥ te na bhavataḥ iti , āhosvit guṇavṛddhiviśeṣaṇam ārdhadhātukagrahaṇam : dhātulope sati ārdhadhātukanimitte ye guṇavṛddhī prāpnutaḥ te na bhavataḥ iti .

kim ca ataḥ .

yadi lopaviśeṣaṇam upeddhaḥ preddhaḥ atra api prāpnoti .

atha guṇavṛddhiviśeṣaṇam knopayati iti atra api prāpnoti .

yathā icchasi tathā astu .

astu lopaviśeṣaṇam .

katham upeddhaḥ preddhaḥ iti .

bahiraṅgaḥ guṇaḥ antaraṅgaḥ pratiṣedhaḥ .

asiddham bahiraṅgam antaraṅge .

yadi evam na arthaḥ dhātugrahaṇena .

iha kasmāt na bhavati: lūñ lavitā lavitum .

ārdhadhātukanimitte lope pratiṣedhaḥ na ca eṣaḥ ārdhadhātukanimittaḥ lopaḥ .

atha vā punaḥ astu guṇavṛddhiviśeṣaṇam .

nanu ca uktam knopayati iti atra api prāpnoti iti .

na eṣaḥ doṣaḥ .

nipātanāt siddham .

kim nipātanam .

cele knopeḥ iti