Premabase · Ujjvala-nīlamaṇi · Prakaraṇa 14
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
JīvaViśvanāthaViṣṇudāsa
UN 14.167
tā nāvidan mayy anuṣaṅga-baddha-
dhiyaḥ svam ātmānam adas tathedam |
yathā samādhau munayo’bdhi-toye
nadyaḥ praviṣṭā iva nāma-rūpe ||quoted · ekādaśe
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
mohādy-abhāve’pi sarva-vismaraṇam iti kṛṣṇa-sphūrty-avacchedena mohādy-abhāvaḥ |
tad-anya-vismaraṇāt sarva-vismaraṇam ity ubhayam api saṅgacchata ity udāharati—tān nāvidann iti |
atra hi mayy anuṣaṅgeti tad-eka-sphūrtitā darśitā, tā nāvidann ity atra mohaś ceti ||
(153)
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
moho mūrcchā |
ādi-śabdād āvega-viṣādādyāḥ |
sarveṣām ahaṁtāspadedaṁtāspadānāṁ vismaraṇaṁ tatra hetur mamatāspadasya śrī-kṛṣṇa-rūpa-guṇādes tu smṛty-atiśaya eva jñeyaḥ |
gṛha-pati-śvaśrv-ādiṣu mamatvābhāvān na teṣāṁ mamatāspadatvaṁ tathaivodāharaṇe’pi dṛṣṭam |
uddhavaṁ prati śrī-kṛṣṇaḥ sādhu-saṅga-prastāve mad-viṣayaka-prītimattvaṁ sādhutvam iti sādhu-lakṣaṇasya parā kāṣṭhā śrī-gopīṣv eveti tās tat-paricitā api lakṣaṇa-viśeṣeṇa punaḥ paricāyayati—tā iti |
mayy anuṣaṅgena nirantarāsaṅgena baddhā dhiyo yābhis tāḥ |
atra baddha-padena śrī-kṛṣṇasya trijagan-mohana-vicitra-līla-stambhatvaṁ anuṣaṅgasya balavad-dāmatvaṁ, dhī-vṛttīnāṁ śrī-kṛṣṇasya vāñchita-sampādaka-kāma-dhenu-ghaṭātvam āropitam |
svam ātmānaṁ dehaṁ na viduḥ, rāsābhisārādau kva sthitaṁ kva vāyāntam iti nānusandadhuḥ |
tathā adaḥ para-lokaṁ dharmātikramād iti bhāvaḥ |
idam imaṁ lokaṁ lajjā-bhayādy-atikramād iti bhāvaḥ |
samādhau munaya iti teṣāṁ yathā sarva-vismaraṇe brahmānubhavo’tiricyate, tathaitāsāṁ mad-anubhava iti sarva-vismaraṇāṁśe dṛṣṭāntaḥ |
nadyo yathābdhi-toye praviṣṭā nāma-rūpe svīye na vidur iti rasa-carvaṇāṁśe dṛṣṭāntaḥ ||
(153)