asūyāyāḥ sva-svāmi-jana-viṣayatvenaiva prasiddhatvāt |
atra tu kāmina iti padena tasyāḥ śrī-kṛṣṇa-viṣayatvenaiva spaṣṭatvād aparituṣyann āha yathā veti |
pūrvāhne gāś cārayataḥ śrī-kṛṣṇasya veṇum ākarṇya gopyaḥ parasparam āhuḥ |
he gopyaḥ ! veṇuḥ kiṁ svit kuśalaṁ puṇyam ācarat |
yad vā, kiṁ maṅgalam ācarat, api tu na kim api |
sthāvara-jātitvenaiva lakṣyata iti bhāvaḥ |
tad api dāmodarasyādhara-sudhāṁ bhuṅkte iti kathaṁ vayaṁ soḍhuṁ prabhavāma iti bhāvaḥ |
tatra hetuḥ—gopikānām iti |
adhara-sudhāyāṁ hi gopikānām asmākam eva svatvaṁ śrī-kṛṣṇasya gopatvāt puruṣatvāc ca |
asmākaṁ gopītvāt strītvāc ceti nyāya-prāpteḥ |
nityaṁ rātrāv asmābhiḥ saṁbhujyamānatvāc ca |
veṇus tu vijātīyas tatrāpi śrī-kṛṣṇa-ramitatvam ātmano matvā śrī-kṛṣṇa-preyasītvābhimānaṁ dhatte |
tatrāpi dhārṣṭyena punaḥ pauruṣam āviṣkṛtya sambhuṅkte |
tatrāpi parakīyaṁ dhanam |
tatrāpi na cauryeṇa, kintu dhana-svāminīr asmān phutkāreṇa jñāpayitvaiva |
kiṁ vā, nāyaṁ phutkāraḥ, kintu sva-sambhogotthaṁ bhaṇitam eva |
tac cāsmān śrāvayitvaiva |
tatrāpi na viśiṣṭo nāvaśiṣṭo rasaḥ kiñcin-mātro’pi yatra tad yathā syāt tathā bhuṅkte |
vaṣṭi bhāgurir al-lopam ity ādinā a-kāra-lopaḥ |
dhana-svāminīnām asmākaṁ kṛte sva-bhuktāvaśiṣṭam api na kiñcid rakṣatīty aho dhārṣṭyam iti bhāvaḥ |
kiṁ ca, tad-deśa-vartinaḥ sarva eva janās tādṛśā evety āhuḥ—yat yato’dhara-sudhā-bhogāt taṁ vīkṣyety arthaḥ |
hradinyo nadyo hṛṣyat-tvaca utphulla-kamalādi-miṣeṇa pulakavatyo babhūvuḥ |
taravo makaranda-miṣeṇāśru mumucuḥ |
yathāryā sādhavo’śru-pulakādimanto bhagavad-guṇānuvādād bhavanti tathaiva te veṇor bhaṇitādibhiḥ |
taravo’sya sakhāyo dūtā eveti |
veṇu-hradinī-taravaḥ sarv evāsmākaṁ vairiṇa eveti bhāvaḥ ||