Premabase · Ujjvala-nīlamaṇi · Prakaraṇa 13
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
JīvaViśvanāthaViṣṇudāsa
UN 13.4
yasyotsaṅga-sukhāśayā śithilatā gurvī gurubhyas trapā
prāṇebhyo’pi suhṛttamāḥ sakhi tathā yūyaṁ parikleśitāḥ |
dharmaḥ so’pi mahān mayā na gaṇitaḥ sādhvībhir adhyāsito
dhig dhairyaṁ tad-upekṣitāpi yad ahaṁ jīvāmi pāpīyasī ||quoted · vidagdha-mādhave
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
pūrva-granthānusāreṇa nirvedaḥ svāvamānanam ||
4||
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
nirvedā ātma-dhikkāraḥ |
nirvedavatī śrī-rādhā śrī-kṛṣṇa-samīpād āgatāyāḥ sakhyā mukha-mlānyāḥ svasmin tasyopekṣām anumimānā prāha—yasyotsaṅga eva sukhaṁ tasya sukha-mūrtitvāt tad-āśayā utsaṅ-prāpty-artham ity arthaḥ |
yadyapy atra spaṣṭoktyā sva-sukha-spṛhā pratīyate tadapi sva-saundarya-vaidagdhy-ādibhiḥ śrī-kṛṣṇam ahaṁ viśeṣataḥ sukhaṁ prathayānīti sūkṣmo mānaso vyāpāraḥ samartha-rati-matīnāṁ sarvāsām eva vraja-sundarīṇāṁ sadaivāsty eva kimuta tasyāḥ sarva-vraja-vāmā-mukuṭa-maṇi-bhūtāyāḥ |
kiṁtu sa tābhiḥ sva-vāg-viṣayī-bhūtaḥ prāyeṇa na kriyate śrī-kṛṣṇas tv abhijña-cūḍāmaṇis taṁ jānāty eveti na pāraye’haṁ niravadya-saṁyujām [bhā.pu. 10.32.22] ity ādibhis tad-vaśīkārānyathānu-papattyā evaṁ vyākhyāyate |
ata evoktaṁ yad asyāṁ kṛṣṇa-saukhyārtham eva kevalam udyama iti |
tathā—ātmārāmasya tasyemā vayaṁ vai gṛha-dāsikāḥ iti, tasyāhaṁ gṛha-mārjanī ity-ādibhiḥ spaṣṭoktyā samañjasa-rati-matīnāṁ pura-sundarīṇāṁ sva-sukha-spṛhāyā abhāve’pi svāṅga-sparśādibhiḥ śrī-kṛṣṇo māṁ sukhayatv iti sūkṣmo mānaso vyāpāraḥ kenāpy aṁśenāsty eva |
taṁ ca śrī-kṛṣṇo jānāty eva yasyendriyaṁ vimathituṁ kuhakair na śekur [bhā.pu. 1.11.37] iti śrī-śuka-vākyānyathānu-papattyaiva vyākhyāyata iti ||
4||