Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 13
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.13.42
← 1.13.411.13.43 →
yathā gāvo nasi protās tantryāṁ baddhāś ca dāmabhiḥ ||
vāk-tantryāṁ nāmabhir baddhā vahanti balim īśituḥ ||42||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
gavo balīvardā nasi nāsikāyāṁ protās tantryāṁ dīrgha-tantyāṁ dāmabhir baddhāḥ svāmino baliṁ vahanti yathā |
evaṁ vāk-tantyāṁ kartavyākartavya-vidhāyaka-veda-lakṣaṇāyāṁ nāmabhir brahmacārīty-ādi-varṇāśrāma-lakṣaṇair baddhāḥ parameśvarasya baliṁ tena preritāḥ sarve vahantīty arthaḥ ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
yathā gāva iti padyaṁ kvacin nāsti |
yathā krīḍety āder avatārikānusāreṇa tu svāmi-sammatam iti lakṣyate ||
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
sa eva saṁyunaktīty uktam artha-dvayam ukta-poṣa-nyāyena sa-dṛṣṭāntaṁ krameṇāha—gāvas tantryām ekasyām eva dīrghāyāṁ rajjvāṁ sarva eva baddhāḥ tatra pṛthak dāmabhir nasi protāḥ |
nanu prakṛte kā vā tantrī dāmāni vā kānīty apekṣāyām āha—vāk veda eva tantrī tasyāṁ nāmabhir brāhmaṇa-kṣatriya iti brahmacārī gṛhastha ity-ādibhir eva dāmabhir baddhā balim aharahaḥ sandhyām upāsītety ādi-lakṣaṇaṁ śāsanam ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
tad-viyogena viṣīdāmi iti cet, tatrāha—sa iti sārdhābhyāṁ, saṁyoga-viyogayor īśādhīnatvād viyogas tvayā pratikāryo nety arthaḥ |
uktam artha-dvayaṁ dṛṣṭāntena puṣṇann āha—yatheti dvābhyāṁ |
gāvo balīvardā yathā ekasyām eva dīrgha rajjvāṁ baddhāḥ pṛthak pṛthak dāmabhirnasi nāsikāyāṁ protā grathitāḥ, nanu prakṛte kā tantrī, kāni ca dāmāni? tatrāha—vāk veda-lakṣaṇā tantrī |
tasyāṁ brāhmaṇa-kṣatriyādibhir brahmacāri-gṛhasthādibhiś ca dāmabhir baddhā īśitur baliṁ haranti, sva-svarṇāśrama-vihita-karmānuṣṭhāna-lakṣaṇaṁ nivedayantīty arthaḥ ||
← 1.13.411.13.43 →