Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 8
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.8.46
vyāsādyair īśvarehājñaiḥ kṛṣṇenādbhuta-karmaṇā |
prabodhito’pītihāsair nābudhyata śucārpitaḥ ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
atha bhīṣma-niryāṇotsavaṁ vaktum upoddhāta-kathāṁ prastauti |
vyāsādyaiḥ prabodhito’pi śucā vyāptaḥ sann ābudhyata vivekaṁ na prāpa |
kutaḥ īśvarehāyā ajñaiḥ |
sva-bhakta-bhīṣma-niryāṇa-mahotsavāya rājñā saha kuru-kṣetraṁ gantavyaṁ tatra tan-mukhenaivāyaṁ prabodhanīya ity īśvarābhiprāyaḥ kārya-dvaya-vidhāyakas tam ajānadbhir ity arthaḥ |
śrī-kṛṣṇenāpi prabodhito nānbudhyat |
atra hetuḥ—adbhuta-karmeṇeti |
yathā kuru-pāṇḍava-saṁdhānārthaṁ gato’pi yathocitam eva vadann api vigraham eva dṛḍhī-kṛtavān evam atrāpi prabodhayann abodham eva dṛḍhī-cakārety arthaḥ ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
vyāsādyair iti |
nābuddhyata pratyuta śucā vyāpta evāsīd ity arthaḥ |
īśvarasya tādṛg-icchayaiva teṣāṁ yuktiḥ pratihata-śaktikā kṛteti svāmy-abhiprāyaḥ |
vastutas tv evaṁ vyākhyeyam, yadyapi vyāsādyāḥ rājāyaṁ svopadeśaṁ na maṁsyata iti jānanty eva tathāpy adbhūta-karma-mayyā īśvarehāyā vijñair api sad-dhiḥ sambodhita iti ||
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
yarhy aham idānīm ihaiva sthito’bhūvaṁ tarhy asana-mṛtyu-kālaṁ mad-darśanaṁ vinā martum anicchantaṁ bhīṣmaṁ sva-bhaktam ātmānaṁ sa-parikaram eva sandarśya sukhayāmi |
loke tad-utkarṣaṁ khyāpayituṁ tan-mukhenaiva rājānaṁ ca prabodhayāmīti bhagavad-abhiprāyaṁ vyañjayann āha—īśvarasya kṛṣṇasya īhāyā uktala-kṣaṇasya abhiprāyasya ajñair vijñair vā |
adbhuta-karmaṇeti idam asyādbhutaṁ karma—yat svayam evāsya hṛdi praviśya avivekam utthāpitavān |
bahiś ca sva-kartṛkeṇa vyāsādi-kartṛkeṇāpi prabodhanābodham eva dṛḍhīcakāra |
tena ca bhīṣma-mukhoditena tattvena taṁ prabodhya vyāsādibhyo’pi matto’pi mad-ekānta-bhakto bhīṣmo’tiśayena dharma-jñāna-tattvajña iti loke vikhyāpayāmāsa |
kiṁ ca, yudhiṣṭhirasya tu tato’pi premādhikyād ādhikyaṁ yat tad-anurodhenaiva dvārakām agacchaṁs tatra sthitaḥ, tata eva tan-nikaṭaṁ gatbā tathā cakre iti vivecanīyam ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
atha bhīṣma-niryāṇotsavaṁ vakṣyann upodghātaṁ prastauti—vyāsādyaiḥ kṛṣṇena ca prabodhito'pi rājā nābudhyata vivekaṁ na gataḥ |
īśvarehājñaiḥ īśvarasya bhakta-mahima-vardhane'ti-samarthasya kṛṣṇasyehāṁ niryāṇa-velāyāṁ bhīṣmagre sapārṣadena mayā stheyaṁ, tad-vākair eva rājā prabodhya iti ceṣṭāṁ jānadbhir api tad-iṅgitenopadiśadbhir ity arthaḥ |
ajānadbhir iti pakṣe tv atad-guṇa-saṁvijñāno bahubrīhiḥ, vyāsasyeśvaratvena sārvajñyāt |
adbhutaṁ taiḥ svena copadiṣṭasya bodho nābhūt, kitvabodho'bhyavardhatety āścaryaṁ karma yasyety arthaḥ ||