Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 7
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
ŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.7.18
tam āpatantaṁ sa vilakṣya dūrāt
kumāra-hodvigna-manā rathena |
parādravat prāṇa-parīpsur urvyāṁ
yāvad-gamaṁ rudra-bhayād yathā kaḥ ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
āpatantam ādhāvantam |
sa drauṇiḥ |
kumāra-hā bāla-ghātī |
udvigna-manāḥ kampita-hṛdayaḥ |
prāṇa-parīpsuḥ prāṇān labdhum icchur na tu kīrtim |
yāvad gamaṁ yāvad gantuṁ śakyaṁ tāvad urvyāṁ parādravad apalāyata |
ko brahmā mṛgo bhūtvā sutāṁ yabdhum udyataḥ san rudrasya bhayād yathā palāyate sma |
arka iti pāṭhe vāmana-purāna-kathā sūcitā |
tathā hi—vidyunmālī nāma kaścid rākṣaso maheśvaras tasmai rudreṇa sauvarṇaṁ vimānaṁ dattam, tato’sāv arkasya pṛṣṭhato bhrāmyan vimāna-dīptyā rātriṁ vilopitavān, tato’rkeṇa nija-tejobhir drāvayitvā tad vimānaṁ pātitam, tac chrutvā kupite rudre bhayād arkaḥ parādravat, tato rudrasya krūra-dṛṣṭyā dandahyamānaḥ patan vārāṇasyāṁ patito lolārka-nāmnā vikhyāta iti ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
na vyākhyātam.
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
ko brahmā mṛgo bhūtvā sūtāṁ jābhitum udyataḥ san rudrasya bhayāt yathā palāyate sma |
arka iti pāṭhe vāmana-purāṇa-kathā jñeyā |
tathā hi—vidyunmālī rākṣasaḥ śaivaḥ śiva-dattena saurvarṇena vimānena arkasya pṛṣṭhato bhrāmyan vimāna-dīptyā rātriṁ vilopitavān, tataḥ kupito’rko nija-tejobhir drāvayitvā tad vimānaṁ pātayan tadaivāyātasya rudrasya bhayāt tataḥ palāyamānaḥ patan vārāṇasyāṁ lolārko babhūveti ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
āpatantam ādhāvantaṁ sa drauṇir vilakṣya dṛṣṭvā udvignamanaḥ kampitahṛt, prāṇa-parīpsuḥ prāṇan eva na tu kīrtim āptum icchuḥ, yāvadgamaṁ yāvadgantuṁ śakyaṁ tāvadurvyāṁ parādravad apalāyata, yathārka iti—śaivena śivadatta-svarṇa-vimānena vidyunmālinā rākṣasena sva-paścād-bhramatā rātriṁ vilopitāṁ vīkṣya kruddho'rkas tad-vimānaṁ svatejobhir dravībhāvaṁ prāpya nyapātayat |
tataḥ kruddhācchivād-bhīto vidravan sa kāśyāṁ patan lolārkanāmā khyāto'bhūd iti vāmana-purāṇe prasiddham ||