Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 4
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
MadhvācāryaŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.4.4
tasya putro mahā-yogī sama-dṛṅ nirvikalpakaḥ |
ekānta-matir unnidro gūḍho mūḍha iveyate ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Madhvācārya
bhāgavata-tātparyam
śrī-kṛṣṇārpaṇam astu |
nirvikalpakaḥ |
madīyaṁ tvadīyam iti bhedam apahāya sarvam īśvarādhīnam iti sthitaḥ |
māyām īśvara-rūpeṣu sarvatra tad-adhīnatām | paśyati jñāna-sampattyā vinidro yaḥ sa yogavit ||
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
yad uktaṁ sa tu saṁśrāvayām āseti [1.3.42] tac-chukasya vyākhyānādikaṁ kathaṁ ghaṭitam iti praṣṭuṁ tasyāsaṅgodāsīnatām āha dvābhyām—tasyeti |
sama-dṛk samaṁ brahma paśyati |
ato nirvikalpakaḥ, svārthe kaḥ, nirasta-bhedaḥ |
kiṁ ca, ekasminn eva antaḥ samāptir yasyās tathābhūtā matir yasya saḥ |
yata unnidro māyā-śayanād udbuddhaḥ, yā niśā sarva-bhūtānāṁ tasyāṁ jāgarti saṁyamī [gītā. 2.69] iti smṛteḥ |
ata eva gūḍho’prakaṭaḥ |
mūḍha iva pratīyate ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
na vyākhyātam.
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
nirvikalpakaḥ nirbheda-jñānavān ekasminn eva antaḥ samāptir yasyāḥ sā matir yasya saḥ |
nidrā avidyā, tasyāḥ sakāśād udgataḥ |
yā niśā sarva-bhūtānāṁ tasyāṁ jāgarti saṁyamī [gītā. 2.69] iti smṛteḥ |
īyate pratīyate ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
sa tu saṁśrāvayāmāsa mahā-rājaṁ parīkṣitam ity uktaṁ, tat kathaṁ ghaṭitam iti praṣṭuṁ śukasyāsaṅgatvam āha—tasyeti |
mahā-yogī samādhi-niṣṭhaḥ, samadṛk loṣṭrāśmakāñcaneṣu tulya-dṛṣṭiḥ, nirvikalpaka idaṁ madīyam etad anyadīyam iti dhīśūnyaḥ |
ekasminn ātmanyantaḥ samāptir yasyās tādṛśī matir yasya, udagatā nidrā yasmāt sa naṣṭāvidya ity arthaḥ |
gūḍho'lakṣya-liṅgaḥ, īyate pratīyate ||