Premabase · Śrīmad Bhāgavatam · Canto 1 · Chapter 3
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
MadhvācāryaŚrīdharaJīvaViśvanāthaBaladeva
ŚB 1.3.43
kṛṣṇe sva-dhāmopagate dharma-jñānādibhiḥ saha |
kalau naṣṭa-dṛśām eṣa purāṇārko’dhunoditaḥ ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Madhvācārya
bhāgavata-tātparyam
dharmaḥ kaṁ śaraṇaṁ gata [bhā.pu. 1.1.23] ity asya tam eva vyāsa-rūpaṇam iti parihāra ucyate |
idaṁ bhāgavatam ity-ādinā ||
Śrīdhara Svāmī
bhāvārtha-dīpikā
prāyeṇa mṛtyur paryantānāśakenopaviṣṭam iti parama-vairāgyoktiḥ |
he viprāḥ ! viprarṣeḥ sakāśāt ||
Jīva Gosvāmī
śrī-kṛṣṇa-sandarbhaḥ, 79
tathā śrī-kṛṣṇa-pratinidhi-rūpatvād asya mahā-purāṇasya śrī-kṛṣṇa eva mukhyo’bhidheya ity apy āha—kṛṣṇa iti |
spaṣṭam ||
Jīva Gosvāmī
krama-sandarbhaḥ
tad idaṁ purāṇam, na tu śāstrāntara-tulyam, kintu śrī-kṛṣṇa-pratinidhi-rūpam evety āha—kṛṣṇa iti |
svasya kṛṣṇa-rūpasya dhāma nitya-līlā-sthānam upagate sati śrī-kṛṣṇe |
tatra ca dharmaḥ projjhita-kaitavo’tra , naiṣkarmayam apy acyuta-bhāva-varjitaṁ iti cānusṛtya parama-prakṛṣṭatayāvagate |
bhagavad-dharma-bhagavaj-jñānādibhir api saha sva-dhāmopagate sati, kalau naṣṭa-dṛśāṁ tādṛśa-dharma-jñāna-viveka-rahitānāṁ kṛte tad idaṁ purāṇam evārkaḥ, na tu śāstrāntaravad dīpa-sthānīyaṁ yat, tathāvidho’yaṁ purāṇārka uditaḥ, tādṛśa-dharma-jñāna-prakāśanāt tat-pratinidhi-rūpeṇāvirbabhūva |
arkavat tat-preritatayaiveti bhāvaḥ ||
Viśvanātha Cakravartī
sārārtha-darśiṇī
kiṁ bahunā ? yad yuṣmābhiḥ pṛṣṭaṁ dharmaḥ kaṁ śaraṇaṁ gataḥ iti tad idam eva buddhasvety āha—kṛṣṇe iti |
sva-dhāmno dvārakātaḥ sakāśāt upa samīpaṁ prabhāsaṁ gate dharma-jñānādibhiḥ ṣaḍbhir aiśvaryaiḥ saha tatrāntardadhāne satīty arthaḥ |
tal-līlāyā bhakta-kṣobha-kāritvāt spaṣṭatayānuktiḥ |
naṣṭa-dṛśāṁ lupta-jñānānāṁ janānāṁ tatra dṛk-padena tatra caika-deśānte dṛṣṭiḥ praṇaṣṭā tamasi praviṣṭeti prayuktena kṛṣṇasya ṣuryatvam |
mathurāyā udaya-śailatvam |
prabhāsasya astācalatvam |
śiṣṭānāṁ cakravāktvam |
duṣṭānāṁ nīhāratvam |
pāpānāṁ tamastvam |
bhaktānāṁ kamala-vanatvaṁ ca bodhitam |
atas tṛtīye kṛṣṇa-dyūmani nimloce [bhā.pu. 3.2.7] iti sūryatayā spaṣṭoktiḥ |
eṣa purāṇārka iti kṛṣṇa-sūryo’stamite sati purāṇa-sūryo’yam udita iti sūryasya pratimūrtiḥ sūrya eva bhaved iti bhāvaḥ ||
Baladeva Vidyābhūṣaṇa
vaiṣṇavānandinī
purāṇaṁ brahma-sammitam ity uktaṁ sphuṭayan dharmaḥ kaṁ śaraṇaṁ gataḥ ity asyottaram āha—kṛṣṇa iti |
kṛṣṇa-dyumaṇi-nimloce iti vakṣyamāṇāt kṛṣṇa-sūrye sva-dhāmopagate, nityaṁ sannihitas tatra bhagavān iti ca vakṣyamāṇāj-janāgocaraṁ dvārvatyāḥ prakāśāntaraṁ prāpte dharma-jñānādibhir aiśvaryaiḥ saha tatraivāntārhite sati naṣṭa-dṛśāṁ vilupta-jñānānāṁ prāṇināṁ jñānāya purāṇārka eṣa udita iti tat samam etat ||