saṃyogāntalope sagrahaṇam .
saṃyogāntalope sagrahaṇam kartavyam .
saṃyogāntalopaḥ sasya ca iti vaktavyam .
iha api yathā syāt .
śreyān bhūyān jyāyān .
kim punaḥ kāraṇam na sidhyati .
paratvāt ruḥ prāpnoti .
asiddhaḥ ruḥ tasya asiddhatvāt lopaḥ bhaviṣyati .
na sidhyati .
kim kāraṇam .
ruvidhānasya anavakāśatvāt .
anavakāsaḥ ruḥ lopam bādheta .
sāvakāśaḥ ruḥ .
kaḥ avakāśaḥ .
payaḥ śiraḥ .
nanu ca atra api jaśtvam prāpnoti .
saḥ yathā eva ruḥ jaśtvam bādhate evam lopam api bādheta .
na bādhate .
kim kāraṇam .
yena nāprāpte tasya bādhanam bhavati na ca aprāpte jaśtve ruḥ ārabhyate lope punaḥ prāpte ca aprāpte ca .
yogavibhāgāt siddham .
atha vā yogavibhāgaḥ kariṣyate .
evam vakṣyāmi .
saṃyogāntasya lopaḥ arāt .
saṃyogāntasya lopaḥ bhavati arāt .
tataḥ sasya .
sasya ca lopaḥ bhavati saṃyogāntasya .
kim artham punaḥ idam ucyate .
pratiṣiddhārtham rubādhanārtham ca .
atha vā yat etat rāt sasya iti sagrahaṇam tat purastāt apakrakṣyate .
saṃyogāntasya lopaḥ .
tataḥ sasya .
sasya ca saṃyogāntasya lopaḥ bhavati .
tataḥ rāt .
rāt sasya eva saṃyogāntasya lopaḥ bhavati .
atha vā rāt sasya iti atra saṃyogāntasya lopaḥ iti etat anuvartiṣyate