Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 8 · Pada 2
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 8.2.2.2
nalopaḥ sup-svara-sañjñā-tug-vidhiṣu kṛti
Aṣṭādhyāyī 8.2.2
Vṛtti Patañjali

atha sañjñāvidhau kim udāharaṇam .

pañca sapta .

pañca sapta iti atra nalope kṛte ṣṇāntāṣaṭ iti ṣaṭsañjñā na prāpnoti .

asiddhatvāt bhavati .

sañjñāgrahaṇānarthakyam ca tannimittatvāt lopasya .

sañjñāgrahaṇam ca anarthakam .

kim kāraṇam .

tannimittatvāt lopasya .

na akṛtāyām ṣaṭsañjñāyām jaśśasoḥ luk na ca akṛte luki padasañjñā na ca akṛtāyām padasañjñāyām nalopaḥ prāpnoti .

tat etat ānupūrvyā siddham bhavati .

idam tarhi prayojanam pañcabhiḥ saptabhiḥ iti ṣaṭtricaturbhyohalādiḥ jhalyupottamam iti eṣaḥ svaraḥ yathā syāt .

svare avadhāraṇāt ca .

svare avadhāraṇāt ca sañjñāgrahaṇam anarthakam .

svare avadhāraṇam kriyate svaravidhim prati iti .

tugvidhau kim udāharaṇam .

vṛtrahabhyām vṛtrahabhiḥ .

nalope kṛte hrasvasyapitikṛtituk iti tuk prāpnoti .

asiddhatvāt na bhavati .

tugvidhau ca uktam .

kim uktam .

sannipātalakṣaṇaḥ vidhiḥ animittam tadvighātasya iti .

idam tarhi prayojanam .

kṛti iti vakṣyāmi .

iha mā bhūt .

brahmahacchatram bhrūṇahacchāyā .

na eṣaḥ sannipātalakṣaṇaḥ