Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 7 · Pada 2
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 7.2.114
mṛjer vṛddhiḥ
Aṣṭādhyāyī 7.2.114
Vṛtti Patañjali

mṛjeḥ vṛddhividhau kvipratiṣedhaḥ .

mṛjeḥ vṛddhividhau kvyantasya pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ .

kaṃsaparimṛḍbhyām , kaṃsaparimṛḍbhiḥ .

dhātoḥ svarūpagrahaṇe vā tatpratyayavijñānāt siddham .

atha vā dhātoḥ svarūpagrahaṇe tatpratyaye kāryavijñānāt siddham .

dhātupratyaye kāryam bhavati iti eṣā paribhāṣā kartavyā .

kāni etasyāḥ paribhāṣāyāḥ prayojanāni .

prayojanam sṛjidṛśimasjinaśihantigiratyartham .

sṛji .

rajjusṛḍbhyām , rajjusṛḍbhiḥ .

sṛji .

dṛśi .

devadṛgbhyām , devadṛgbhiḥ .

dṛśi .

masji .

udakamagbhyām , udakamagbhiḥ .

masji .

naśi .

pranaḍbhyām , pranaḍbhiḥ .

naśi .

hanti .

vārtraghnaḥ , bhrauṇaghnaḥ .

hanti .

girati .

devagiraḥ .

yadi svarūpagrahaṇe iti ucyate prasṛbbhyām , prasṛbbhiḥ , anudāttasya ca ṛdupasya anyatarasyām iti am prāpnoti .

evam tarhi iyam paribhāṣā kartavyā dhātoḥ kāryam ucyamānam tatpratyaye bhavati iti .

sā tarhi eṣā paribhāṣā kartavyā .

na kartavyā .

ācāryapravṛttiḥ jñāpayati bhavati eṣā paribhāṣā iti yat ayam bhrauṇahatye tatvam śāsti