kim dhātoḥ antaḥ udāttaḥ bhavati āhosvit ādiḥ iti .

kaḥ ca atra viśeṣaḥ .

dhātoḥ antaḥ iti cet anudātte ca bagrahaṇam .

dhātoḥ antaḥ iti cet anudātte ca bagrahaṇam kartavyam .

abhyastānām ādiḥ anudātte ca iti vaktavyam .

bagrahaṇam ca kartavyam .

bāntaḥ ca pibiḥ ādyudāttaḥ bhavati iti vaktavyam .

pibati .

san ca nit .

san ca nit kartavyaḥ .

kim prayojanam .

cikīrṣati jihīrṣati .

niti iti ādyudāttatvam yathā syāt .

astu tarhi ādiḥ .

ādau ūrṇapratyayadhātuṣu antodāttatvam .

ādau ūrṇapratyayadhātuṣu antodāttatvam na sidhyati .

ūrṇoti .

ūrṇu .

pratyayadhātu .

gopāyati , dhūpāyati , ṛtīyate .

antodāttavacanāt siddham .

astu tarhi antodāttaḥ bhavati iti .

nanu ca uktam dhātoḥ antaḥ iti cet anudātte ca bagrahaṇam kartavyam iti .

yat tāvat ucyate .

anudātte ca grahaṇam kartavyam iti .

kriyate nyāse eva .

abhyastānām ādiḥ anudātte ca iti .

bagrahaṇam kartavyam iti .

pibau nipātanāt .

pibau ādyudāttanipātanam kriyate .

saḥ nipātanasvaraḥ prakṛtisvarasya bādhakaḥ bhaviṣyati .

san ca nit kartavyaḥ iti .

avaśyam sanaḥ viśeṣaṇārthaḥ nakāraḥ kartavyaḥ .

kva viśeṣaṇārthena arthaḥ .

sanyaṅoḥ iti .

sayaṅoḥ iti iyati ucyamāne haṃsaḥ , vatsaḥ , atra api prāpnoti .

arthavadgrahaṇe na anarthakasya iti evam na bhaviṣyati .

iha api tarhi na prāpnoti .

jugupsate , mīmāṃsate iti .

arthavān eṣaḥ .

na vai kaḥ cit arthaḥ ādiśyate .

yadi api kaḥ cit arthaḥ na ādiśyate anirdiṣṭārthāḥ svārthe bhavanti iti antataḥ svārthe bhaviṣyati .

kaḥ ca asya svārthaḥ .

prakṛtyarthaḥ .

iha api prāpnoti .

haṃsaḥ , vatsaḥ iti .

uṇādayaḥ avyutpannāni prātipadikāni .

saḥ eṣaḥ ananyārthaḥ nakāraḥ kartavyaḥ .

na kartavyaḥ .

kriyate nyāse eva .

atha vā dhātoḥ iti vartate .

dhātoḥ saśabdāntasya dve bhavataḥ iti .