katham idam vijñāyate : ec yaḥ upadeśe iti āhosvit ejantantam yat upadeśe iti .
kim ca ataḥ .
yadi vijñāyate : ec yaḥ upadeśe iti ḍhaukitā traukitā iti atra api prāpnoti .
atha vijñāyate : ejantantam yat upadeśe iti na doṣaḥ bhavati .
nanu ca ejantantam yat upadeśe iti api vijñāyamāne atra api prāpnoti .
etat api vyapadeśivadbhāvena ejantam bhavati upadeśe .
arthavatā vyapadeśivadbhāvaḥ .
nanu ca ec yaḥ upadeśe iti api vijñāyamāne na doṣaḥ bhavati .
aśiti iti ucyate na ca atra aśitam paśyāmaḥ .
nanu ca kakāraḥ eva atra aśit .
na kakāre bhavitavyam .
kim kāraṇam .
nañivayuktam anyasadṛśādhikaraṇe .
tathā hi arthagatiḥ .
nañyuktam ivayuktam ca anyasmin tatsadṛśe kāryam vijñāyate .
tathā hi arthaḥ gamyate .
tat yathā loke : abrāhmaṇam ānaya iti ukte brāhmaṇasadṛśam ānayati .
na asau loṣṭam ānīya kṛtī bhavati .
evam iha api aśiti iti śitpratiṣedhāt anyasmin aśiti śitsadṛśe kāryam vijñāsyate .
kim ca anyat śitsadṛśam .
pratyayaḥ .
iha tarhi : glai : glānīyam , mlai : mlānīyam , veñ : vānīyam , śo : niśāmīyam : paratvāt āyādayaḥ prāpnuvanti .
nanu ca ejantantam yat upadeśe iti api vijñāyamāne paratvāt āyādayaḥ prāpnuvanti .
santu .
āyādiṣu kṛteṣu sthānivadbhāvāt ejgrahaṇena grahaṇāt punaḥ āttvam bhaviṣyati .
nanu ca ec yaḥ upadeśe iti api vijñāyamāne paratvāt āyādiṣu kṛteṣu sthānivadbhāvāt ejgrahaṇena grahaṇāt āttvam bhaviṣyati .
na bhaviṣyati .
analvidhau sthānivadbhāvaḥ alvidhiḥ ca ayam .
evam tarhi ejantantam yat upadeśe iti api vijñāyamāne hūtaḥ , hūtavān iti atra api prāpnoti .
bhavatu eva atra āttvam .
śravaṇam kasmāt na bhavati .
pūrvatvam asya bhaviṣyati .
na sidhyati .
idam iha sampradhāryam : āttvam kriyatām pūrvatvam iti .
kim atra kartavyam .
paratvāt pūrvatvam .
evam tarhi idam iha sampradhāryam .
āttvam kriyatām samprasāraṇam iti .
kim atra kartavyam .
paratvāt āttvam .
nityam samprasāraṇam .
kṛte api āttve prāpnoti akṛte api .
āttvam api nityam .
kṛte api samprasāraṇe prāpnoti akṛte api .
anityam āttvam .
na hi kṛte samprasāraṇe prāpnoti .
kim kāraṇam .
antaraṅgam pūrvatvam .
tena bādhyate .
yasya lakṣaṇantareṇa nimittam vihanyate na tat anityam .
na ca samprasāraṇam eva āttvasya nimittam hanti .
avaśyam lakṣaṇāntaram pūrvatvam pratīkṣyam .
ubhayoḥ nityayoḥ paratvāt āttve kṛte samprasāraṇam samprasāraṇapūrvatvam .
kāryakṛtatvāt punaḥ āttvam na bhaviṣyati .
atha api katham cit āttvam anityam syāt evam api na doṣaḥ .
upadeśagrahaṇam na kariṣyate .
yadi na kriyate cetā stotā iti atra api prāpnoti .
na eṣaḥ doṣaḥ .
ācāryapravṛttiḥ jñāpayati na paranimittakasya āttvam bhavati iti yat ayam krīṅjīṇām ṇau āttvam śāsti .
na etat asti jñāpakam .
niyamārtham etat syāt .
krīṅjīṇām ṇau eva iti .
yat tarhi mīnātiminotidīṅām lyapi ca iti atra ejgrahaṇam anuvartayati .
iha tarhi glai glānīyam , mlai mlānīyam , veñ vānīyam , śo niśāmīyam paratvāt āyādayaḥ prāpnuvanti .
atra api ācāryapravṛttiḥ jñāpayati na āyādayaḥ āttvam bādhante iti yat ayam aśiti iti pratiṣedham śāsti .
yadi hi bādheran śiti api bādheran .
atha vā punaḥ astu ec yaḥ upadeśe iti .
nanu ca uktam glai glānīyam , mlai mlānīyam , veñ vānīyam , śo niśāmīyam paratvāt āyādayaḥ prāpnuvanti iti .
atra api śitpratiṣedhaḥ jñāpakaḥ na āyādayaḥ āttvam bādhante iti .
āttve eśi upasaṅkhyānam .
āttve eśi upasaṅkhyānam kartavyam .
jagle mamle .
aśiti iti pratiṣedhaḥ prāpnoti .
na eṣaḥ doṣaḥ .
na evam vijñāyate .
śakāraḥ it yasya saḥ ayam śit .
na śit aśit .
aśiti iti .
katham tarhi .
śakāraḥ it śit .
na śit śit aśit .
aśiti iti .
yadi evam stanandhayaḥ iti atra api prāpnoti .
atra api śap śit bhavati .