nimāne guṇini .
nimāne guṇini iti vaktavyam .
kim prayojanam .
guṇeṣu mā bhūt .
bhūyasaḥ .
bhūyasaḥ iti ca vaktavyam .
kim prayojanam .
bhūyasaḥ vācikāyāḥ saṅkhyāyāḥ utpattiḥ yathā syāt alpīyasaḥ vācikāyāḥ saṅkhyāyāḥ utpattiḥ mā bhūt iti .
ekaḥ anyataraḥ .
ekaḥ cet anyataraḥ bhavati iti vaktavyam .
iha mā bhūt .
dvau yavānām trayaḥ udaśvitaḥ iti .
samānānām .
samānānām ca iti vaktavyam .
iha mā bhūt .
ekaḥ yavānām adhyardhaḥ udaśvitaḥ iti .
tat tarhi bahu vaktavyam .
na vaktavyam .
yat tāvat ucyate .
guṇini iti vaktavyam iti .
na vaktavyam .
guṇeṣu kasmāt na bhavati .
asya iti vartate .
yat uktam bhūyasaḥ iti vaktavyam iti .
na vaktavyam .
alpīyasaḥ vācikāyāḥ saṅkhyāyāḥ utpattiḥ kasmāt na bhavati .
anabhidhānāt .
yat uktam ekaḥ cet anyataraḥ bhavati iti vaktavyam iti .
na vaktavyam .
kasmāt na bhavati dvau yavānām trayaḥ udaśvitaḥ iti .
tantram vibhaktinirdeśaḥ .
yat api ucyate samānānām ca iti vaktavyam iti .
na vaktavyam .
kasmāt na bhavati ekaḥ yavānām adhyardhaḥ udaśvitaḥ iti .
anabhidhānāt .
nimeye ca api dṛśyate .
nimeye ca api pratyayaḥ dṛśyate .
dvimayāḥ yavāḥ .
trimayāḥ .
kim punaḥ iha nimānam kim nimeyam yāvatā ubhayam tyajyate .
satyam evam etat .
kva cit tu kā cit prasṛtatarā gatiḥ bhavati .
tat yathā .
samāne tyāge dhānyam vikrīṇite yavān vikrīṇīte iti ucyate .
na kaḥ cit āha kārṣāpaṇam vikrīṇite iti .
atha vā yena adhigamyate tat nimānam .
yat adhimayate tat nimeyam .