Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 5 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 5.1.64, 76
cheda-ādibhyo nityam
pantho ṇa nityam
Aṣṭādhyāyī 5.1.64, 76
Vṛtti Patañjali

chedādipathibhyaḥ vigrahadarśanāt nityagrahaṇānarthakyam .

chedādipathibhyaḥ nityagrahaṇam anarthakam .

kim kāraṇam .

vigrahadarśanāt .

vigrahaḥ dṛśyate .

chedam arhati .

panthānam gacchati iti .

vikārārtham tarhi idam nityagrahaṇam kriyate .

vikāreṇa vigrahaḥ mā bhūt iti .

virāgaviraṅgam ca .

panthaḥ ṇa nityam iti .

vikārārtham iti cet akaṅādibhiḥ tulyam .

vikārārtham iti cet akaṅādibhiḥ tulyam etat .

yathā akaṅādibhiḥ vikāraiḥ vigrahaḥ na bhavati evam ābhyām api na bhaviṣyati .

kim punaḥ iha akartavyam nityagrahaṇam kriyate āhosvit anyatra kartavyam na kriyate .

iha akartavyam kriyate .

eṣaḥ eva nyāyaḥ yat uta sanniyogaśiṣṭānām anyatarāpāye ubhayoḥ api abhāvaḥ .

tat yathā .

devadattayajñadattābhyām idam kartavyam iti .

devadattāpāye yajñadattaḥ api na karoti .