ṛṣistryaṇaḥ ḍhagḍhrakau vipratiṣedhena .
ṛṣistryaṇaḥ ḍhagḍhrakau bhavataḥ vipratiṣedhena .
ṛṣyaṇaḥ avakāśaḥ : vāsiṣṭhaḥ, vaiśvāmitraḥ .
ḍhakaḥ avakāśaḥ : duli dauleyaḥ, bali bāleyaḥ .
iha ubhayam prāpnoti : atri , ātreyaḥ .
stryaṇaḥ avakāśaḥ : makandikā mākandikaḥ .
ḍhrakaḥ avakāśaḥ : kāṇikeraḥ .
iha ubhayam prāpnoti : pauṇikeraḥ , maudgalikeraḥ .
ḍhagḍhrakau bhavataḥ vipratiṣedhena .
dvyacaḥ ḍhakaḥ ḍhragḍhañau .
dvyacaḥ ḍhak bhavati iti etasmāt ḍhragḍhañau bhavataḥ vipratiṣedhena .
dvyacaḥ ḍhak bhavati iti asya avakāśaḥ : dātteyaḥ , gaupteyaḥ .
ḍhrakaḥ saḥ eva .
iha ubhayam prāpnoti : naṭī nāṭeraḥ , dāsī dāseraḥ .
ḍhañaḥ avakāśaḥ : kāmaṇḍaleyaḥ , bhādrabāheyaḥ .
ḍhakaḥ saḥ eva .
iha ubhayam prāpnoti : jambū jāmbeyaḥ .
ḍhragḍhañau bhavataḥ vipratiṣedhena .
na vā ṛṣyaṇaḥ punarvacanam anyanivṛttyartham .
na vā eṣaḥ yuktaḥ vipratiṣedhaḥ yaḥ ayam ṛṣyaṇaḥ ḍhakaḥ ca .
kim kāraṇam .
ṛṣyaṇaḥ punarvacanam anyanivṛttyartham .
siddhaḥ atra aṇ utsargeṇa eva .
tasya punarvacane etat prayojanam ye anye tadapavādāḥ prāpnuvanti tadbādhanārtham .
saḥ yathā eva tadapavādam iñam bādhate evam ḍhakam api bādheta .
tasmāt ṛṣibhyaḥ aṇvidhāne atryādipratiṣedhaḥ .
tasmāt ṛṣibhyaḥ aṇvidhāne atryādipratiṣedhaḥ vaktavyaḥ .
na vaktavyaḥ .
madhye apavādāḥ pūrvān vidhīn bādhante iti evam ayam ṛṣyaṇ iñam bādhiṣyate ḍhakam na bādhiṣyate .
ayam ca api ayuktaḥ vipratiṣedhaḥ yaḥ ayam ḍhakaḥ ḍragḍhañoḥ ca. kim kāraṇam .
ḍhakaḥ punarvacanam anyanivṛttyartham .
siddhaḥ atra ḍhak strībhyaḥ ḍhak iti eva .
tasya punarvacane etat prayojanam ye anye tadapavādāḥ prāpnuvanti tadbādhanārtham .
saḥ yathā eva tadapavādam tannāmikāṇam bādhate evam ḍhagḍhrañau api bādheta .
tasmāt tannāmikāṇi advyacaḥ .
tasmāt tannāmikāṇi advyacaḥ iti vaktavyam .
na vaktavyam .
madhye apavādāḥ pūrvān vidhīn bādhante iti evam ayam ḍhak tannāmikāṇam tadapavādam bādhiṣyate ḍhragḍhañau na bādhiṣyate .
ṛṣyandhakavṛṣṇikurvaṇaḥ senāntāt ṇyaḥ .
ṛṣyandhakavṛṣṇikurvaṇaḥ senāntāt ṇyaḥ bhavati vipratiṣedhena .
ṛṣyaṇaḥ avakāśaḥ : vāsiṣṭhaḥ, vaiśvāmitraḥ .
ṇyasya avakāśaḥ : pāṛiṣeṇyaḥ, vāriṣeṇyaḥ .
jātasenaḥ nām ṛṣiḥ tasmāt ubhayam prāpnoti .
ṇyaḥ bhavati vipratiṣedhena .
andhakāṇaḥ avakāśaḥ : śvāphalkaḥ, śvaitrakaḥ .
ṇyasya saḥ eva .
ugrasenaḥ nāma andhakaḥ .
tasmāt ubhayam prāpnoti .
ṇyaḥ bhavati vipratiṣedhena : augrasenyaḥ .
vṛṣṇyaṇaḥ avakāśaḥ : vāsudevaḥ , bāladevaḥ .
ṇyasya saḥ eva .
vṣvaksenaḥ nāma vṛṣṇiḥ tasmāt ubhayam prāpnoti .
ṇyaḥ bhavati vipratiṣedhena : vaiṣvaksenyaḥ .
kurvaṇaḥ avakāśaḥ : nākulaḥ , sāhadevaḥ .
ṇyasya saḥ eva .
bhīmasenaḥ nāma kuruḥ tasmāt ubhayam prāpnoti .
ṇyaḥ bhavati vipratiṣedhena : bhaimasenyaḥ .
senāntāt ṇyaḥ bhavati vipratiṣedhena jātograviṣvagbhīmebhyaḥ iti vaktavyam .