ṇalaḥ śitkaraṇam sarvādeśārtham .

ṇal śit kartavyaḥ .

kim prayojanam .

sarvādeśārtham .

śit sarvasya iti sarvādeśaḥ yathā syāt .

akriyamāṇe hi śakāre alaḥ antyasya vidhayaḥ bhavanti iti antyasya prasajyeta .

uktam vā .

kim uktam .

anittvāt siddham iti .

ṇakāraḥ kriyate .

tasya anittvāt siddham .

kaḥ eṣaḥ parihāraḥ nyāyyaḥ .

śakāram asi coditaḥ .

ṇakāram kariṣyāmi śakāram na kariṣyāmi iti .

ṇakāraḥ atra kriyeta śakāraḥ vā kaḥ nu atra viśeṣaḥ .

avaśyam atra ṇakāraḥ vṛddhyarthaḥ kartavyaḥ ṇiti iti vṛddhiḥ yathā syāt .

na arthaḥ vṛddhyarthena ṇakāreṇa .

ṇittve yogavibhāgaḥ kariṣyate .

idam asti gotaḥ ṇit .

tataḥ al .

al ca ṇit bhavati .

tataḥ uttamaḥ vā iti .

evam tarhi lakāraḥ kriyate .

tasya anittvāt siddham .

kaḥ eṣaḥ parihāraḥ nyāyyaḥ .

śakāram asi coditaḥ .

lakāram kariṣyāmi śakāram na kariṣyāmi iti .

lakāraḥ atra kriyeta śakāraḥ vā kaḥ nu atra viśeṣaḥ .

avaśyam eva atra svarārthaḥ lakāraḥ kartavyaḥ liti pratyayāt pūrvam udāttam bhavati iti eṣaḥ svaraḥ yathā syāt .

na etat asti prayojanam .

dhātusvare kṛte dvirvacanam .

tatra āntaryataḥ antodāttasya antodāttaḥ ādeśaḥ bhaviṣyati .

katham punaḥ ayam antodāttaḥ syāt yadā ekāc .

vyapadeśivadbhāvena .

yathā eva tarhi vyapadeśivadbhāvena antodāttaḥ evam ādyudāttaḥ api .

tatra āntaryataḥ ādyudāttasya ādyudāttaḥ ādeśaḥ prasajyeta .

satyam etat .

na tu idam lakṣaṇam asti dhātoḥ ādiḥ udāttaḥ bhavati iti .

idam punaḥ asti dhātoḥ antaḥ udāttaḥ bhavati iti .

saḥ asau lakṣaṇena antodāttaḥ .

tatra āntaryataḥ antodāttasya antodāttaḥ ādeśaḥ bhaviṣyati .

etat api ādeśe na asti ādeśasya antaḥ udāttaḥ bhavati iti .

prakṛtitaḥ anena svaraḥ labhyaḥ .

prakṛtiḥ ca asya yathā eva antodāttā evam ādyudāttā api .

dviḥprayoge ca api dvirvacane ubhayoḥ antodāttatvam prasajyeta .

anudāttam padam ekavarjam iti na asti yaugapadyena sambhavaḥ .

paryāyaḥ prasajyeta .

tasmāt svarārthaḥ lakāraḥ kartavyaḥ .

lakāraḥ kriyate .

tasya anittvāt siddham .