Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 3 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 3.1.48
ṇi-śri-dru-srubhyaḥ kartari caṅ
Aṣṭādhyāyī 3.1.48
Vṛtti Patañjali

ṇiśridrusruṣu kameḥ upasaṅkhyānam .

ṇiśridrusruṣu kameḥ upasaṅkhyānam kartavyam .

nākam iṣṭamukham yānti suyuktaiḥ vaḍavārathaiḥ .

atha patkāṣīṇaḥ yānti ye acīkamatabhāṣiṇaḥ .

karmakartari ca .

karmakartari ca upasaṅkhyānam kartavyam .

kārayati kaṭam devadattaḥ .

acīkarata kaṭaḥ svayam eva .

ucchrayayati kaṭam devadattaḥ .

audaśiśriyata kaṭaḥ svayam eva .

na vā karmaṇi avidhānāt kartṛtvāt ca karmakartuḥ siddham .

na vā kartavyam .

kim kāraṇam .

karmaṇi avidhānāt .

na hi kaḥ cit karmaṇi vidhīyate yaḥ caṅam bādheta .

kartṛtvāt ca karmakartuḥ siddham .

asti ca karmakartari kartṛtvam iti kṛtvā caṅ bhaviṣyati .

nanu ca ayam karmaṇi vidhīyate .

ciṇ bhāvakarmaṇoḥ iti .

pratiṣidhyete tatra yakciṇau .

yakciṇoḥ pratiṣedhe hetumaṇṇiśribrūñām upasaṅkhyānam iti .

yaḥ tarhi ahetumaṇṇic .

udapupucchata gauḥ svayam eva .

atra api yathā bhāradvājīyāḥ paṭhanti tathā bhavitavyam pratiṣedhena .

yakciṇoḥ pratiṣedhe ṇiśrigranthibrūñām ātmanepadākarmakāṇām upasaṅkhyānam iti .