Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 3 · Pada 1
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 3.1.26.4
hetumati ca
Aṣṭādhyāyī 3.1.26
Vṛtti Patañjali

kṛṣyādiṣu ca anutpattiḥ .

kṛṣyādiṣu ca anutpattiḥ vaktavyā .

ekānte tūṣṇīm āsīnaḥ ucyate pañcabhiḥ halaiḥ kṛṣati iti .

tatra bhavitavyam .

pañcabhiḥ halaiḥ karṣayati iti .

kṛṣyādiṣu ca anutpattiḥ nānākriyāṇām kṛṣyarthatvāt .

kṛṣyādiṣu ca anutpattiḥ siddhā .

kutaḥ .

nānākriyāṇām kṛṣyarthatvāt .

nānākriyāḥ kṛṣeḥ arthāḥ .

na avaśyam kṛṣiḥ vilekhane eva vartate .

kim tarhi. pratividhāne api vartate .

yat asau bhaktabījabalīvardaiḥ pratividhānam karoti saḥ kṛṣyarthaḥ .

ātaḥ ca pratividhāne vartate .

yadahaḥ eva asau na pratividhatte tadahaḥ tat karma na pravartate .

yajyādiṣu ca aviparyāsaḥ .

yajyādiṣu ca aviparyāsaḥ vaktavyaḥ .

puṣyamitraḥ yajate .

yājakāḥ yājayanti iti .

tatra bhavitavyam .

puṣyamitraḥ yājayate .

yājakāḥ yajanti iti .

yajyādiṣu ca aviparyāsaḥ nānākriyāṇām yajyarthatvāt .

yajyādiṣu ca aviparyāsaḥ siddhaḥ .

kutaḥ .

nānākriyāṇām yajyarthatvāt .

nānākriyāḥ yajeḥ arthāḥ .

na avaśyam yajiḥ haviṣprakṣepaṇe eva vartate .

kim tarhi .

tyāge api vartate .

aho yajate iti ucyate yaḥ suṣṭhu tyāgam karoti .

tam ca puṣyamitraḥ karoti .

yājakāḥ prayojayanti .