kimarthaḥ kakāraḥ .
kṅiti iti guṇapratiṣedhaḥ yathā syāt .
na etat asti prayojanam .
sārvadhātukārdhadhātukayoḥ aṅgasya guṇaḥ ucyate .
dhātoḥ ca vihitaḥ pratyayaḥ śeṣaḥ ārdhadhātukasañjñām labhate .
na ca ayam dhātoḥ vidhīyate .
lohitādīni prātipadikāni .
sāmānyagrahaṇārthaḥ tarhi .
kva sāmānyagrahaṇena arthaḥ .
naḥ kye iti .
na ayam nāntāt vidhīyate .
iha tarhi .
yasya halaḥ kyasya vibhāṣā iti .
na ayam halantāt vidhīyate .
iha tarhi .
āpatyayasya ca taddhite anāti kyacvyoḥ ca iti .
na ayam āpatyāt vidhīyate .
iha tarhi .
kyāt chandasi iti .
yāt chandasi iti etāvat vaktavyam caraṇyūḥ turaṇyuḥ bhuraṇyuḥ iti evamartham .
idam tarhi prayojanam .
yat tat akṛtyakāre iti dīrghatvam tatra kṅidgrahaṇam anuvartate .
tat iha api yathā syāt .
lohitāyate .
kim punaḥ kāraṇam tatra kṅidgrahaṇam anuvartate .
iha mā bhūt .
uruyā dhṛṣṇuyā iti .
yadi kṅidgrahaṇam anuvartate itryam iti pituḥ rīṅbhāvaḥ na prāpnoti .
rīṅbhāve kṅidgrahaṇam nivartiṣyate .
yadi nivartate katham asūyā vasūyā ca yamāmahe .
asūyateḥ asūyā vasūyateḥ vasūyā .
atha vā chāndasam etat .
dṛṣṭānuvidhiḥ ca chandasi bhavati iti .
yadi chāndasatvam hetuḥ na arthaḥ kṅidgrahaṇena anuvartamānena .
kasmāt na bhavati uruyā dhṛṣṇuyā iti .
chāndasatvāt .
atha vā astu atra dīrghatvam .
chāndasam hrasvatvam bhaviṣyati .
tat yathā upagāyantu mām patnayaḥ garbhiṇayaḥ yuvatayaḥ iti .
atha kimarthaḥ ṣakāraḥ .
viśeṣaṇārthaḥ .
kva viśeṣaṇārthena arthaḥ .
vā kyaṣaḥ iti .
vā yāt iti hi ucyamāne ataḥ api prasajyeta .
na etat asi prayojanam .
parasmaipadam iti ucyate .
na ca ataḥ parasmaipadam na api ātmanepadam paśyāmaḥ .
sāmānyagrahaṇāvighātārthaḥ tarhi bhaviṣyati .
kva sāmānyagrahaṇāvighātārthena arthaḥ .
kyāt chandasi iti .
yāt chandasi iti evam vaktavyam caraṇyūḥ turaṇyuḥ bhuraṇyuḥ iti evamartham .