Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 2 · Pada 4
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 2.4.34
dvitīyā-ṭā-ossv enaḥ
Aṣṭādhyāyī 2.4.34
Vṛtti Patañjali

kasya ayam enaḥ vidhīyate .

etadaḥ prāpnoti .

idamaḥ api tu iṣyate .

tat idamaḥ grahaṇam kartavyam .

na kartavyam .

prakṛtam anuvartate .

kva prakṛtam .

idamaḥ anvādeśe aś anudāttaḥ tṛtīyādau iti .

yadi tat anuvartate etadaḥ tratasoḥ tratasau ca anudāttau iti idamaḥ ca iti idamaḥ api prāpnoti .

na eṣaḥ doṣaḥ .

sambandham anuvartiṣyate .

idamaḥ anvādeśe aś anudāttaḥ tṛtīyādau .

etadaḥ tratasoḥ tratasau ca anudāttau idamaḥ anvādeśe aś anudāttaḥ tṛtīyādau aś bhavati .

tataḥ dvitīyāṭaussu enaḥ idamaḥ etadaḥ ca .

tṛtīyādau iti nivṛttam .

atha vā maṇḍūkagatayaḥ adhikārāḥ .

tat yathā maṇḍūkāḥ utplutya utplutya gacchanti tadvat adhikārāḥ .

atha vā ekayogaḥ kariṣyate .

idamaḥ anvādeśe aś anudāttaḥ tṛtīyādau iti etadaḥ tratasoḥ tratasau ca anudāttau .

tataḥ dvitīyāṭaussu enaḥ idamaḥ etadaḥ ca .

atha vā ubhayam nivṛttam .

tat apekṣiṣyāmahe .

enat iti napuṃsakaikavacane .

enat iti napuṃsakaikavacanekartavyam .

kuṇḍam ānaya prakṣālaya enat parivartaya enat .

yadi enat kriyate enaḥ na kartavyaḥ .

kā rūpasiddhiḥ : atho enam atho ene atho enān iti ṭyadādyatvena siddham .

yadi evam enaśritakaḥ na sidhyati .

enacchritakaḥ iti pāpnoti .

yathālakṣaṇam aprayukte .