Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 2 · Pada 2
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 2.2.18
ku-gati-pra-ādayaḥ
Aṣṭādhyāyī 2.2.18
Vṛtti Patañjali

prādiprasaṅge karmapravacanīyapratiṣedhaḥ .

prādiprasaṅge karmapravacanīyānām pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ .

vṛkṣam prati vidyotate vidyut .

sādhuḥ devadattaḥ mātaram prati .

vyavetapratiṣedhaḥ ca .

vyavetānām ca pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ .

a mandraiḥ indra haribhiḥ yahi mayuraromabhiḥ .

siddham tu kvāṅsvatidurgativacanāt .

siddham etat .

katham .

kvāṅsvatidurgatayaḥ samasyante iti vaktavyam .

ku .

kubrāhmaṇaḥ kuvṛṣalaḥ .

āṅ .

ākaḍāraḥ āpiṅgalaḥ .

su .

subrāhmaṇaḥ suvṛṣalaḥ .

at .

atibrāhmaṇaḥ ativṛṣalaḥ .

dur .

durbrāhmaṇaḥ .

gati .

prakārakaḥ praṇāyakaḥ prasecakaḥ ūrīkṛtya ūrīkṛtam .

prādayaḥ ktārthe .

prādayaḥ ktārthe samasyante iti vaktavyam .

pragataḥ ācāryaḥ prācāryaḥ prāntevāsī prapitāmahaḥ .

etat eva ca saunāgaiḥ vistaratarakeṇa paṭhitam .

svatī pūjāyām .

svatīpūjāyām iti vaktavyam .

surājā atirājā .

duḥ nindāyām .

duḥ nindāyām iti vaktavyam .

duṣkulam durgavaḥ .

āṅ īṣadarthe .

āṅ īṣadarthe iti vaktavyam .

ākaḍāraḥ āpiṅgalaḥ .

kuḥ pāpārthe .

kuḥ pāpārtheiti vaktavyam .

kubrāhmaṇaḥ kuvṛṣalaḥ .

prādayaḥ gatādyarthe prathamayā .

prādayaḥ gatādyarthe prathamayā samasyante iti vaktavyam .

pragataḥ ācāryaḥ prācāryaḥ prāntevāsī prapitāmahaḥ .

atyādayaḥ krāntādyarthe dvitīyayā .

atyādayaḥ krāntādyarthe dvitīyayā samasyante iti vaktavyam .

atikrāntaḥ khaṭvām atikhaṭvaḥ atimālaḥ .

avādayaḥ kruṣṭādyarthe tṛtīyayā .

avādayaḥ kruṣṭādyarthe tṛtīyayā samasyante iti vaktavyam .

avakruṣṭaḥ kokilayā avakokilaḥ vasantaḥ .

paryādayaḥ glānādyarthe caturthyā .

paryādayaḥ glānādyarthe caturthyā samasyante iti vaktavyam .

pariglānaḥ adhyayanāya paryadhayanaḥ .

nirādayaḥ krāntādyarthe pañcamyā .

nirādayaḥ krāntādyarthe pañcamyā samasyante iti vaktavyam .

niṣkrāntaḥ kauśāmbyāḥ niṣkauśāmbiḥ nirvārāṇasiḥ .

avyayam pravṛddhādibhiḥ .

avyayam pravṛddhādibhiḥ samasyate iti vaktavyam .

punaḥprvavṛddham barhiḥ bhavati punarṇavam punaḥsukham .

ivena vibhaktyantalopaḥ pūrvpadaprakṛtisvaratvam ca .

vāsasīiva kanyeiva .

udāttavatā tiṅā gatimatā ca avyayam samasyate iti vaktavyam .

anuvyacalat anuprāviśat yat pariyanti .