Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 1 · Pada 4
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 1.4.14
sup-tiṅ-antaṃ padam
Aṣṭādhyāyī 1.4.14
Vṛtti Patañjali

antagrahaṇam kimartham na suptiṅ padam iti eva ucyate .

kena idānīm tadantānām bhaviṣyati .

tadantavidhinā .

ataḥ uttaram paṭhati .

padasañjñāyām antavacanam anyatra sañjñāvidhau pratyayagrahaṇe tadantavidhipratiṣedhārtham .

padasañjñāyām antagrahaṇam kriyate jñāpakārtham .

kim jñāpyam .

etat jñāpayati ācāryaḥ anyatra sañjñāvidhau pratyayagrahaṇe tadantavidhiḥ na bhavati iti .

kim etasya jñāpane prayojanam .

taraptamau ghaḥ .

taraptamabantasya ghasañjñā na bhavati .

kim ca syāt .

kumārī gauritarā .

ghādiṣu nadyāḥ hrasvaḥ bhavati iti hrasvatvam prasajyeta .

yadi etat jñāpyate sanādyantāḥ dhātavaḥ iti antagrahaṇam kartavyam .

kṛttaddhitasamāsāḥ ca iti antagrahaṇam kartavyam .

idam tṛtīyam jñāpakārtham .

dve tāvat kriyete nyāse eva .

yat api ucyate kṛttaddhitasamāsāḥ ca iti antagrahaṇam kartavyam iti .

na kartavyam .

arthavat iti vartate kṛttaddhāntam ca eva arthavat na kevalāḥ kṛtaḥ taddhitāḥ vā .