Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 1 · Pada 3
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 1.3.3.1
hal-antyam
Aṣṭādhyāyī 1.3.3
Vṛtti Patañjali

halantye sarvprasaṅgaḥ sarvāntyatvāt .

halantye sarvprasaṅgaḥ .

sarvasya halaḥ itsañjñā prāpnoti .

kim kāraṇam .

sarvāntyatvāt .

sarvaḥ hi hal tam tam avadhim prati antyaḥ bhavati .

siddham tu vyavasitāntyatvāt .

siddham etat .

katham .

vyavasitāntyatvāt .

vyavasitāntyaḥ hal itsañjñaḥ bhavati iti vaktavyam .

ke punaḥ vyavasitāḥ .

dhātuprātipadikapratyayanipātāgamādeśāḥ .

sidhyati .

sūtram tarhi bhidyate .

yathānyāsam eva astu .

nanu ca uktam halantye sarvprasaṅgaḥ sarvāntyatvāt iti .

na eṣaḥ doṣaḥ .

āha ayam hal antyam itsañjñam bhavati iti .

sarvaḥ ca hal tam tam avadhim prati antyaḥ bhavati .

tatra prakarṣagatiḥ vijñāsyate : sādhīyaḥ yaḥ antyaḥ iti .

kaḥ ca sādhīyaḥ .

yaḥ vyavasitāntyaḥ .

atha vā sāpekṣaḥ ayam nirdeśaḥ kriyate .

na ca anyat kim cit apekṣyam asti .

te vyavasitam eva apekṣiṣyāmahe .