Premabase · Ujjvala-nīlamaṇi · Prakaraṇa 15
Show
SanskritHindiEnglish
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
Commentary
JīvaViśvanāthaViṣṇudāsa
UN 15.59-60
atha sādhāraṇaḥ—
sādhāraṇa-rati-prāyaḥ sādhāraṇa itīritaḥ |
atra proktā vilāpāntāḥ ṣaḍ-daśāntāś ca komalāḥ ||
etāḥ paraṁ strītvam apāsta-peśalaṁ
nirasta-śaucaṁ bata sādhu kurvate |
yāsāṁ gṛhāt puṣkara-locanaḥ patir
na jātv apaity āhṛtibhir hṛdi spṛśan ||
Translation
— translation pending —
Commentary
Jīva Gosvāmī
Locana-rocanī
etā ity ādi |
vakrīṇāṁ kuru-puru-strīṇāṁ yadyapi sambhogāsambhavaḥ, tathāpi ruci-mātrāṁśenodāharaṇam |
etāḥ paṭṭa-mahiṣyaḥ strītvaṁ strī-jāti-mātraṁ sādhu kurvate, jāty-ekatvena pavitrīkaroti |
apāsta-peśalam iti anya-sevā-paratvān nirasta-dākṣyam ity arthaḥ |
tathā tvak-śmaśru-roma-nakha-keśa-pinaddha iti nyāya-saṅgān nirasta-śaucaṁ ca |
āhṛtibhiḥ prema-maya-nānā-samāhāraiḥ ||
60||
(57)
Viśvanātha Cakravartī
Ānanda-candrikā
kuru-puru-striyaḥ śrī-kṛṣṇam ālokya tat-patnī-ślāghayā taṁ kāmayante |
etāḥ paṭṭa-mahiṣyaḥ apāsta-peśalaṁ nirasta-svātantryaṁ kāma-vikārādhikyān nirasta-śaucaṁ sādhu śobhanam |
aho strī-jātir eva dhanyā yatra rukmiṇy-ādaya udbhūtā iti satāṁ ślāghayety arthaḥ |
āhṛtibhiḥ pārijātādi-vividha-vastrāharaṇaiḥ |
nanv āsāṁ kuru-pura-nāry-ādīnām anya-bhuktatvāt śrī-kṛṣṇa-sambhogo nāsty eva kutaḥ pūrva-rāgo varṇyate ? satyam |
svāpno mānasaś ca sambhogo vartate dehāntare sākṣāc ca sambhogo bhaviṣyatīti |
ataḥ pūrva-rāgo’yaṁ nānupapanno jñeyaḥ ||
(57)