Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 7 · Pada 3
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 7.3.45
na yā-sayoḥ
Aṣṭādhyāyī 7.3.45
Vṛtti Patañjali

na yattadoḥ iti vaktavyam .

iha api yathā syāt .

yakām yakām adhīte , takām takām pacāmahe iti .

pratiṣedhe tyakanaḥ upasaṅkhyānam .

pratiṣedhe tyakanaḥ upasaṅkhyānam kartavyam .

upatyakā , adhityakā .

tat tarhi upasaṅkhyānam kartavyam .

na kartavyam .

ācāryapravṛttiḥ jñāpayati na evañjātīyakānām ittvam bhavati iti yat ayam mṛdaḥ tikan iti ittvabhūtam nirdeśam karoti .

pāvakādīnām chandasi upasaṅkhyānam .

pāvakādīnām chandasi upasaṅkhyānam kartavyam .

hiraṇyavarṇāḥ śrucayaḥ pāvakāḥ , ṛkṣakāḥ , alomakāḥ .

chandasi iti kimartham .

pāvikā , alomikā .

āśiṣi ca .

āśiṣi ca upasaṅkhyānam kartavyam .

jīvatāt jīvakā , nandatāt nandakā , bhavatāt bhavakā .

uttarapadalope ca .

uttarapadalope ca upasaṅkhyānam kartavyam .

devadattikā , devakā , yajñadattikā , yajñakā .

kṣipakādīnām ca .

kṣipakādīnām ca upasaṅkhyānam kartavyam .

kṣipakā , dhruvakā , dhuvakā .

tārakā jyotiṣi .

tārakā jyotiṣi upasaṅkhyānam kartavyam .

tārakā .

jyotiṣi iti kimartham .

tārikā dāsī .

varṇakā tānave .

varṇakā tāntave upasaṅkhyānam kartavyam .

varṇakā .

tāntave iti kimartham .

varṇikā bhāgurī lokāyatasya .

vartakā śakunau prācām .

vartakā śakunau prācām upasaṅkhyānam kartavyam .

vartakā śakuniḥ .

śakunau iti kimartham .

vartikā bhāgurī lokāyatasya .

prācām iti kimartham .

vartikā .

aṣṭakā pitṛdevatye .

aṣṭakā pitṛdevatye upasaṅkhyānam kartavyam .

aṣṭakā .

pitṛdevatye iti kimartham .

aṣṭikā khārī .

vā sūtakāputrakāvṛndārakāṇām .

vā sūtakāputrakāvṛndārakāṇām upasaṅkhyānam kartavyam .

sūtakā , sūtikā , putrakā , putrikā , vṛndārakā , vṛndārikā