Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 7 · Pada 2
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 7.2.91
maparyantasya
Aṣṭādhyāyī 7.2.91
Vṛtti Patañjali

parigrahaṇam śakyam akartum .

māntasya iti eva siddham .

na sidhyati .

kim kāraṇam .

antaśabdasya ubhayārthatvāt .

katham .

ayam antaśabdaḥ asti eva saha tena vartate .

tat yathā .

maryādāntam devadattasya kṣetram .

saha maryādayā iti gamyate .

asti prāk tasmāt vartate .

tat yathā .

nadyantam devadattasya kṣetram iti .

prāk nadyāḥ iti gamyate .

tat yaḥ saha tena vartate tasya idam grahaṇam yathā vijñāyeta .

na etat asti prayojanam .

sarvatra eva antaśabdaḥ saha tena vartate .

atha katham nadyantam devadattasya kṣetram iti .

nadyāḥ kṣetratve sambhaḥ na asti iti kṛtvā prāk nadyāḥ iti gamyate .

avadhidyotanārtham tarhi parigrahaṇam kartavyam .

māntasya iti iyati ucyamāne yatra eva mānte yuṣmadasmadī tatra eva ādeśāḥ syuḥ .

kva ca mānte yuṣmadasmadī .

yuṣmān ācaṣṭe , asmān ācaṣṭe iti yuṣmayateḥ asmayateḥ ca apratyayaḥ