ye ca taddhite śirasaḥ ādeśārtham .
ye ca taddhite iti atra śirasaḥ grahaṇam kartavyam .
kim prayojanam .ādeśārtham .
ādeśaḥ yathā vijñāyeta .
prakṛtyantaram mā vijñāyi .
kim ca syāt .
yakārādau taddhite askārāntasya śravaṇam prasajyeta .
śīrṣaṇyaḥ hi mukhyaḥ bhavati .
śīrṣaṇyaḥ kharaḥ .
vā keśeṣu .
vā keśeṣu śirasaḥ śīrṣanbhāvaḥ vaktavyaḥ .
śīrṣaṇyāḥ keśāḥ , śirasyāḥ .
aci śīrṣaḥ .
aci parataḥ śirasaḥ śīrṣabhāvaḥ vaktavyaḥ .
hāstiśīrṣiḥ , sthaulyaśīrṣiḥ, pailuśīrṣiḥ .
chandasi ca .
chandasi ca śirasaḥ śīrṣabhāvaḥ vaktavyaḥ .
dve śīrṣe .
iha hāstiśīrṣyā pailuśīrṣyā iti śirasaḥ grahaṇena grahaṇāt śīrṣanbhāvaḥ prāpnoti .
astu .
naḥ taddhite iti ṭilopaḥ bhaviṣyati .
na sidhyati .
ye ca abhāvakarmaṇoḥ iti prakṛtibhāvaḥ prasajyeta .
yadi punaḥ ye aci taddhite iti ucyeta .
kim kṛtam bhavati .
iñi śīrṣanbhāve kṛte ṭilopena siddham .
na evam śakyam .
iha hi sthūlaśirasaḥ idam sthaulaśīrṣam iti anaṇi iti prakṛtibhāvaḥ prasajyeta .
tasmāt na evam śakyam .
na cet evam śirasaḥ grahaṇena grahaṇāt śīrṣanbhāvaḥ prāpnoti .
pākṣikaḥ eṣaḥ doṣaḥ .
katarasmin pakṣe .
ṣyaṅvidhau dvaitam bhavati .
aṇiñoḥ vā ādeśaḥ ṣyaṅ aṇiñbhyām vā paraḥ iti .
tat yadā tāvad aṇiñoḥ ādeśaḥ tadā eṣaḥ doṣaḥ .
yadā hi aṇiñbhyām paraḥ na tadā doṣaḥ bhavati aṇiñbhyām vyavahitatvāt .