ayayatīrarūpyottarapadodīcyagrāmakopadhavidheḥ vṛddhāt chaḥ vipratiṣedhena .
ayayatīrarūpyottarapadodīcyagrāmakopadhavidheḥ vṛddhāt chaḥ bhavati vipratiṣedhena .
avyayāt tyap bhavati iti asya avakāśaḥ amātyaḥ .
chasya avakāśaḥ śālīyaḥ mālīyaḥ .
ārāt ubhayam prāpnoti .
ārātīyaḥ .
tīrottarapadād añ bhavati iti asya avakāśaḥ kakhatīra kākhatīrī .
chasya saḥ eva .
vāyastīrāt ubhayam prāpnoti .
vāyasatīrīyaḥ .
rūpyottarapadāt ñaḥ bhavati iti asya avakāśaḥ caṇārarūpya cāṇārarūpyā .
chasya saḥ eva .
māṇirūpyāt ubhayam prāpnoti .
tam ca api cham paratvāt yopadhalakṣaṇaḥ vuñ bādhate .
māṇirūpyakaḥ .
udīcyagrāmāt ca bahvacaḥ antodāttāt añ bhavati iti asya avakāśaḥ śivapura śaivapuraḥ .
chasya saḥ eva .
vāḍavakarṣāt ubhayam prāpnoti .
vāḍavakarṣīyaḥ .
kopadhāt aṇ bhavati iti asya avakāśaḥ nilīnakaḥ nailīnakaḥ .
chasya saḥ eva .
aulūkāt ubhayam prāpnoti .
aulūkīyaḥ .
tebhyaḥ ṭhaññiṭhau .
tebhyaḥ tyabādibhyaḥ ṭhaññiṭhau bhavataḥ vipratiṣedhena .
avyayāt tyap bhavati iti asya avakāśaḥ amātyaḥ .
ṭhaññiṭhayoḥ avakāśaḥ kārantavikī kārantavikā [R: kāratantavikī kāratantavikā] .
ārāt nāma vāhīkagrāmaḥ .
tasmāt ubhayam prāpnoti .
ārātkī ārātkā .
tīrottarapadād añ bhavati iti asya avakāśaḥ kakhatīra kākhatīrī .
ṭhaññiṭhayoḥ saḥ eva .
kāstīraḥ [R: kāstīram] nāma vāhīkagrāmaḥ .
tasmāt ubhayam prāpnoti .
kāstīrikī kāstirikā .
rūpyottarapadāt ñaḥ bhavati iti asya avakāśaḥ caṇārarūpya cāṇārarūpyā .
ṭhaññiṭhayoḥ saḥ eva .
dāsarūpam nāma vāhīkagrāmaḥ .
tasmāt ubhayam prāpnoti .
tau ca api ṭhaññiṭhau paratvāt yopadhalakṣaṇaḥ vuñ bādhate .
dāsarūpyakaḥ .
udīcyagrāmāt ca bahvacaḥ antodāttāt añ bhavati iti asya avakāśaḥ śivapura śaivapuraḥ .
ṭhaññiṭhayoḥ saḥ eva .
śākalam nāma vāhīkagrāmaḥ .
tasmāt ubhayam prāpnoti .
śākalikī śākalikā .
kopadhāt aṇ bhavati iti asya avakāśaḥ nilīnakaḥ nailīnakaḥ .
ṭhaññiṭhayoḥ saḥ eva .
sausukam nāma vāhīkagrāmaḥ .
tasmāt ubhayam prāpnoti .
tau ca api ṭhaññiṭhau paratvāt kopadhalakṣaṇaḥ chaḥ bādhate .
sausukīyaḥ .
na vā ṭhañādīnām chāpavādatvāt tadviṣaye ca abhāvāt itareṣām .
na vā arthaḥ vipratiṣedhena .
kim kāraṇam .
ṭhañādīnām chāpavādatvāt .
ṭhañādayaḥ chāpavādāḥ .
tadviṣaye ca abhāvāt itareṣām .
tadviṣaye chaviṣaye tyabādīnām abhāvaḥ .
kopadhāt aṇaḥ punarvacanam anyanivṛttyartham .
ayam ca api ayuktaḥ vipratiṣedhaḥ yaḥ ayam kopadhāt aṇaḥ chasya ca .
kim kāraṇam .
kopadhāt aṇaḥ punarvacanam anyanivṛttyartham .
siddhaḥ atra aṇ utsargeṇa eva .
tasya punarvacane etat prayojanam ye anye tadapavādāḥ prāpnuvanti tadbādhanārtham .
saḥ yathā eva tadapavādam añam bādhate evam cham api bādheta .
tasmāt antodātte kopadhapratiṣedhaḥ .
tasmāt antodātte kopadhāt añaḥ pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ .
na vaktavyaḥ .
madhye apavādāḥ pūrvān vidhīn bādhante iti evam kopadhāt aṇ añam eva bādhiṣyate .
cham na bādhiṣyate .
chāt oḥ deśe kālāt ṭhañ .
chāt oḥ deśe ṭhañ kālāt ṭhañ iti etat bhavati vipratiṣedhena .
chasya avakāśaḥ śālīyaḥ mālīyaḥ .
oḥ deśe ṭhañ bhavati iti asya avakāśaḥ niṣāhakarṣū naiṣāhakarṣukaḥ [R: niṣādakarṣūḥ nāma deśaḥ naiṣādakarṣukaḥ ] .
iha ubhayam prāpnoti .
dākṣikarṣukaḥ .
kālāt ṭhañ bhavati iti asya avakāśaḥ ārdhamāsikam sāṃvatsarikam .
chasya saḥ eva. māsāt ubhayam prāpnoti .
māsikam .
nakṣatrāt aṇ .
nakṣatrāt aṇ chāt bhavati vipratiṣedhena .
aṇaḥ avakāśaḥ taiṣaḥ pauṣaḥ .
chasya saḥ eva .
svāteḥ ubhayam prāpnoti .
sauvātaḥ .
avyayāt ṭyuṭyulau .
avyayāt ṭyuṭyulau chāt bhavataḥ vipratiṣedhena .
ṭyuṭyulayoḥ avakāśaḥ doṣāntanam divātanam .
chasya saḥ eva. prātaḥśabdāt ubhayam prāpnoti .
prātastanam .
śarīrāvayavāt yat .
śarīrāvayavāt yat chāt bhavati vipratiṣedhena .
yataḥ avakāśaḥ dantyam oṣṭhyam .
chasya saḥ eva .
pādaśabdāt ubhayam prāpnoti .
padyam .
vargāntāt ca aśabde yatkhau .
vargāntāt ca aśabde yatkhau chāt bhavataḥ vipratiṣedhena .
yatkhayoḥ avakāśaḥ akrūravagyaḥ akrūravargīṇaḥ .
chasya saḥ eva .
vāsudevavargāt ubhayam prāpnoti .
vāsudevāvargyaḥ vāsudevavargīṇaḥ .
bahvacaḥ antodāttāt vuñ .
bahvacaḥ antodāttāt ṭhañ chāt bhavati vipratiṣedhena .
ṭhañaḥ avakāśaḥ natānana nātānatikaḥ .
chasya saḥ eva .
sāmastāt ubhayam prāpnoti .
sāmastikaḥ .
āyasthānebhyaḥ ṭhak .
āyasthānebhyaḥ ṭhak chāt bhavati vipratiṣedhena .
ṭhakaḥ avakāśaḥ śaulkikam gaulkikam .
chasya saḥ eva .
āpaṇāt ubhayam prāpnoti .
āpaṇikam .
vidyāyonisambandhebhyaḥ vuñ .
vidyāyonisambandhebhyaḥ vuñ chāt bhavati vipratiṣedhena .
vuñaḥ avakāśaḥ aupādhyāyakam paitāmahakam .
chasya saḥ eva .
iha ubhayam prāpnoti .
ācāryakam mātulakam .
ṛtaḥ ṭhañ .
ṛtaḥ ṭhañ chāt bhavati vipratiṣedhena .
ṭhañaḥ avakāśaḥ hautṛkam svāsṛkam .
chasya saḥ eva .
iha .