katham idam vijñāyate : bhave ye pratyayāḥ vihitāḥ te bhavanti kālebhyaḥ sā asya devatā iti asmin arthe iti .
āhosvit kālebhyaḥ bhave ye pratyayāḥ vihitāḥ te bhavanti kālebhyaḥ sā asya devatā iti asmin arthe iti .
kaḥ ca atra viśeṣaḥ .
kālebhyaḥ bhave pratyayamātraprasaṅgaḥ .
yadi vijñāyate bhave ye pratyayāḥ vihitāḥ te bhavanti kālebhyaḥ sā asya devatā iti asmin arthe iti pratyayamātram prāpnoti .
yaḥ kālebhyaḥ bhave tasya vidhāne prātipadikamātrāt prasaṅgaḥ .
atha vijñāyate kālebhyaḥ bhave ye pratyayāḥ vihitāḥ te bhavanti kālebhyaḥ sā asya devatā iti asmin arthe iti prātipadikamātrāt prāpnuvanti .
siddham tu ubhayanirdeśāt .
siddham etat .
katham .
ubhayanirdeśāt .
ubhayanirdeśaḥ kartavyaḥ .
kālebhyaḥ bhavavat kālebhyaḥ iti .
saḥ tarhi ubhayanirdeśaḥ kartavyaḥ .
na kartavyaḥ .
bhavavat iti vatinā nirdeśaḥ ayam .
yadi ca yābhyaḥ prakṛtibhyaḥ yena viśeṣeṇa bhave pratyayāḥ vihitāḥ tābhyaḥ prakṛtibhyaḥ tena viśeṣeṇa sā asya devatā iti asmin arthe bhavanti tataḥ amī bhavavat kṛtāḥ syuḥ .
atha hi prakṛtimātrāt vā syuḥ pratyayamātram vā syāt na amī bhavavat kṛtāḥ syuḥ .