Premabase · Vyākaraṇa-mahābhāṣya · Adhyāya 2 · Pada 4
Show
Vṛtti
Script
IASTदेवनागरीবাংলা
MBH 2.4.70
āgastya-kauṇḍinyayor agasti-kuṇḍinac
Aṣṭādhyāyī 2.4.70
Vṛtti Patañjali

āgastyakauṇḍinyayoḥ prakṛtinipātanam .

āgastyakauṇḍinyayoḥ prakṛtinipātanam kartavyam .

agastikauṇḍinac iti etau prakṛtyādeśau bhavataḥ iti vaktavyam .

kim prayojanam .

lukpratiṣedhe vṛddhyartham .

lukpratiṣedhe vṛddhiḥ yathā syāt .

pratyayāntanipātane hi vṛddhyabhāvaḥ .

pratyayāntanipātane hi sati vṛddhyabhāvaḥ syāt .

āgastīyāḥ kauṇḍinyāḥ iti .

yadi prakrṭinipātanam kriyate kena idānīm pratyayasya lopaḥ bhaviṣyati .

adhikārāt pratyayalopaḥ .

adhikārāt pratyayalopaḥ bhaviṣyati .

tat tarhi prakṛtinipātanam kartavyam .

na kartavyam .

yogavibhāgaḥ kariṣyate .

āgastyakauṇḍinyayoḥ bahuṣu luk bhavati .

tataḥ agastikuṇḍinac iti etau prakṛtyādeśau bhavataḥ āgastyakauṇḍinyayoḥ iti .

evam api pratyayāntayoḥ eva prāpnoti .

pratyayāntāt hi bhavān ṣaṣṭhīm uccārayati .

āgastyakauṇḍinyayoḥ iti .

na eṣaḥ doṣaḥ .

yathā hi paribhāṣitam pratyayasya lukślulupaḥ bhavanti iti pratyayasya eva bhaviṣyati .

avaśiṣṭasya ādeśau bhaviṣyataḥ .